Hai lugares que non precisan campaña de márketing: véndense sós. En Galicia existe un entorno onde a paisaxe segue marcando o ritmo e onde desconectar non é unha opción, é unha consecuencia inevitable. Alí, entre montañas e aldeas que semellan detidas no tempo, escóndese unha das rutas de sendeirismo máis valoradas por quen entende a natureza como algo máis ca un paseo.
Nese escenario entra en xogo Lugo. E máis concretamente, a subida ao pico Mustallar, unha das experiencias que conquistou a Jesús Calleja. O presentador, habitual de expedicións extremas, atopou nesta zona un refuxio persoal onde baixar revolucións e reconectar co esencial.
O punto de partida está na aldea de Piornedo, un deses enclaves que non precisan filtros. Declarada Conxunto Histórico-Artístico, conserva un conxunto de pallozas —vivendas de orixe prerromana— que son, en si mesmas, unha viaxe ao pasado. Pedra, palla e fume de leña constrúen unha atmosfera que engancha desde o minuto un.
A partir de aí, comeza unha ascensión progresiva cara ao Mustallar, que cos seus 1.935 metros se posiciona como un dos teitos de Galicia. Non é unha ruta técnica, pero si esixe un mínimo de forma física: a pendente é constante e o terreo cambia a medida que se gaña altura.
O interesante aquí é o storytelling natural da propia paisaxe. Pásase de bosques densos –con carballos, bidueiros e acivros– a zonas abertas dominadas por piornos e queiroas. É unha transición case pedagóxica que explica, sen palabras, como funciona o ecosistema de montaña.
O entorno do Mustallar non é só paisaxe: é tamén un dos últimos bastións de biodiversidade en Galicia. Aquí aínda sobreviven especies emblemáticas como o oso pardo ou o urogallo, aínda que velos é case un privilexio reservado ao azar.
Máis habitual é atoparse con gando en liberdade –como a vaca cachena ou a rubia galega–, que reforza esa sensación de territorio pouco intervido. No ceo, non é raro ver aves de rapina como a aguia real ou o voitre leonado aproveitando as correntes térmicas.
Calleja resúmeo nunha idea que funciona como titular por si soa: Galicia ten "mil matices diferentes". E neste punto concreto do mapa, esa afirmación cobra todo o sentido.
Ao acadar o cumio, a paisaxe cambia de rexistro. O terreo vólvese máis mineral, máis duro, máis exposto. E entón chega o retorno do investimento: unha panorámica que abarca montañas de León, picos asturianos e todo o val lucense. Para moitos sendeiristas, este tipo de experiencias son diferenciais fronte a rutas máis masificadas.
Aínda que a montaña é a súa debilidade, o presentador tamén puxo en valor outro dos activos premium de Lugo: a Ribeira Sacra. Especialmente o canón do Sil, onde as viñas medran en pendentes imposibles no que se coñece como "viticultura heroica".
Miradoiros como o de Cabo do Mundo ofrecen unha postal que rompe expectativas: unha paisaxe que moitos comparan cos fiordos nórdicos, pero con ADN galego.
Dende un punto de vista operativo, a ruta ao Mustallar é accesible pero require planificación. Equipamento básico de montaña –botas con bo agarre, roupa por capas, auga e orientación GPS– é imprescindible. Non é un paseo urbano, e convén tratalo como tal.
A mellor época vai entre a primavera e o outono, evitando condicións meteorolóxicas adversas. E un detalle importante: aínda que hai regatos, non sempre é recomendable beber deles.