Unha análise elaborada polo Centro Superior de Estudios de la Defensa Nacional e actualizada o 13 de xaneiro de 2025 anticipou o deterioro da seguridade en Oriente Medio e advertiu expresamente das consecuencias dunha campaña de ataques contra Irán. O documento, manexado polo Ministerio de Defensa español, sostén que os bombardeos empurrarían a Teherán a cambiar de táctica e a recorrer ás súas últimas cartas: o terrorismo por delegación e unha aposta decidida pola arma nuclear. A lectura deste traballo converteuse nunha referencia obrigada para altos cargos do Estado desde o estoupido do conflito na rexión.

O informe foi asinado polo enxeñeiro industrial e analista en materia de seguridade David Poza Cano, vinculado ao Instituto para la Diversificación y Ahorro de la Energía, que combina a súa experiencia en mercados enerxéticos co estudo do terrorismo e da defensa. No estudo, o autor parte da premisa de que a obsesión estratéxica da República Islámica é garantir a supervivencia do réxime, e que tódalas súas opcións militares e políticas xiran en torno a ese obxectivo. Esa visión condiciona, segundo o informe, a resposta iraní ante calquera agresión exterior.

O traballo describe a estrutura de disuasión que Irán veu construíndo na última década, articulada no que denomina catro piares. O primeiro é a rede de aliados e milicias —o chamado eixe de resistencia— que inclúe formacións como os hutíes en Yemen, Hizbulá en Líbano e grupos apoiados en Gaza. O segundo pilar é o avance en mísiles balísticos e vehículos aéreos non tripulados, que proporcionan a Teherán unha capacidade de resposta rápida e imprevista en teatros próximos.

CONTENIDO PATROCINADO

Salado Golf & Beach Resort

Descubre la oportunidad de inversión más exclusiva del Caribe. Villas de lujo con retorno garantizado del 12% anual en Punta Cana.

Conoce más →

O análise subliña que, ata agora, esa estratexia asimétrica e por delegación serviu para disuadir adversarios directos que contan co apoio de Estados Unidos, e por iso Irán evitou enfrontamentos abertos. Con todo, o estudo advirte que unha escalada de bombardeos directos contra instalacións iranianas podería erosionar esas opcións intermedias e deixar o réxime con menos alternativas intermedias. Ese escenario, escribe o autor, aumenta o risco de recorrer a medidas máis extremas.

Unha das conclusións máis inquietantes do informe é que os ataques á infraestrutura clave poden acelerar unha dobre reacción: intensificar campañas de violencia a través de grupos afíns fóra do territorio iraniano e acelerar a toma de decisións internas cara á adquisición de armas nucleares. O documento non ofrece previsións optimistas sobre o período posterior a un conflito aberto e sinala que a contención clásica podería perder eficacia se Iran opta por esa dobre vía.

A publicación, xestionada polo CESEDEN, recuperou protagonismo nos despachos ministeriais a medida que as tensións se traduciron en incidentes armados recentes na rexión. Fontes institucionais consultadas sinalan que estudos desta natureza serven para calibrar riscos e axustar políticas, pero tamén lembran que a incerteza é alta e moitas variables xeoestratégicas seguen abertas. Os autores do informe recomendan cautela e prioridade ás vías diplomáticas para evitar que a dinámica prevista se converta en irreversible.

Desde unha perspectiva rexional, a posible intensificación da actividade dos seus proxys supón un desafío directo para países do Golfo e para Israel, pero abre igualmente riscos para a seguridade global e as rutas enerxéticas. O papel da aviación non tripulada e da capacidade balística iraní, destaca o informe, limita a resposta convencional e complica calquera cálculo custo-beneficio por parte dos contendentes. Iso fai que as decisións externas sobre intervencións militares teñan efectos imprevisibles e potencialmente de longo alcance.

Para España e a Unión Europea, a lectura deste informe coincide cun debate renovado sobre a necesidade de estratexias multilaterais que combinen disuasión, control da proliferación e esforzo humanitario. Os expertos citados no documento insisten en que a contención do conflito pasa por manter abertas as vías diplomáticas e reforzar os mecanismos de intelixencia e cooperación internacional. Nos despachos do Ministerio de Defensa, a obra de David Poza Cano permanece agora como referencia para avaliar riscos e deseñar respostas ante un panorama que, segundo o propio informe, ofrece poucas perspectivas optimistas se a guerra se acelera.