Jesús V.L. sentarase no banco dos acusados en outubro, acusado dun presunto delito de calumnias por sete membros da xunta rectora da comunidade de montes veciñais en man común de Coto Novelle, tras non acadarse un acordo na vista preliminar celebrada este luns en Ourense. A causa, que se seguirá na Sección Penal (praza 1) do Xulgado de Primeira Instancia de Ourense, chega á vista oral sostida unicamente pola acusación particular, xa que a Fiscalía non presentou cargos. O litixio nace, segundo a querela, dunha campaña de pasquíns colocados en setembro de 2022 en diferentes núcleos de Cartelle. No centro do conflito está o trasfondo dun proxecto eólico que xera tensións entre veciños e directivos do monte.

A denuncia sostén que o procesado distribuíu pasquíns asinados co seu nome en taboleiros de anuncios, postes e marquesiñas de autobuses, nos que atribuíu á directiva condutas delituosas como “usurpación, allanamento e prevaricación” respecto de fincas colindantes ao monte comunal. Os querelantes sosteñen que esas imputacións se realizaron con temerario desprezo pola verdade e prexudicaron o seu honor e o seu crédito social. Na vista preliminar non houbo conformidade e o caso pasou á fase de xuízo oral, onde ambas partes expoñerán as súas probas e argumentos ante o tribunal. O litixio acendeu o debate local sobre a xestión de terreos e dereitos de uso na zona.

Os membros da xunta rectora argúen que os límites do monte quedaron fixados polo Jurado Provincial de Montes en 1979, moito antes de que os actuais directivos ocupasen os seus cargos, e por iso consideran infundadas as acusacións de apropiación de fincas privadas. Alegan que as afirmacións de Jesús V.L. lles causaron un prexuízo reputacional que xustifica a acción penal. Por ese dano solicitan ao xuíz unha pena de prisión ou multa, así como unha indemnización polo quebranto sufrido. A querela detalla o círculo de comuneiros afectados e sitúa o conflito en varios núcleos do municipio.

CONTENIDO PATROCINADO

Salado Golf & Beach Resort

Descubre la oportunidad de inversión más exclusiva del Caribe. Villas de lujo con retorno garantizado del 12% anual en Punta Cana.

Conoce más →

Concretamente, os querelantes piden para o acusado unha pena de seis meses de prisión ou, subsidiariamente, unha multa equivalente a doce meses a razón de cinco euros diarios, ademais dunha indemnización conxunta de 3.500 euros —500 euros para cada un dos sete denunciantes— e o pago das costas procesais. Estas pretensións económicas e penais son as que quedarán suxeitas a proba na vista oral prevista para outubro. A ausencia de acusación fiscal convértea a causa nun litixio entre particulares con especial carga simbólica para a comunidade local. O plantexamento da pena busca tamén restablecer, segundo os querelantes, o dano sufrido no seu honor.

A defensa de Jesús V.L. solicitou a libre absolución baseándose na exceptio veritatis, é dicir, na posibilidade de acreditar a veracidade das afirmacións difundidas. O escrito de defensa nega calquera intención de difamar e sostén que as actuacións do acusado perseguían protexer as súas propiedades e as doutros veciños fronte ao que interpreta como un intento de apropiación irregular de terreos. Os avogados manteñen que o acusado actuou movido por un interese en salvagardar dereitos reais sobre fincas colindantes e non con ánimo de injuriar a ninguén. A estratexia de defensa propón así que a información difundida respondía a feitos comprobables.

Na súa argumentación, a defensa incorpora ademais a hipótese de que a xunta rectora perseguira un interese económico ao intentar reclasificar fincas particulares como monte comunal sen un deslinde previo, coa finalidade de arrendar eses terreos á empresa Aratel para a instalación de aeroxeradores. Segundo esa versión, o obxectivo último sería o proxecto eólico “AMR 7 PE Arnoia”, agora reducido de sete a catro aeroxeradores, que xerou un forte debate público pola súa ocupación de terreo e polas posibles afeccións ao uso tradicional do monte. A defensa cuestiona ademais a lexitimidade formal da xunta e sostén que o titular rexistral do monte sería o Concello de Cartelle.

Desde o punto de vista procesual, a vista oral celebrarase en outubro e será a encargada de dilucidar se as manifestacións do acusado constituían injurias ou se estaban xustificadas pola veracidade dos feitos que denunciaba. A Fiscalía, ao non formular cargos, deixou en mans da acusación particular a continuidade do procedemento, o que resalta o carácter comunitario e local do conflito. As partes achegarán documentos, testemuños e, previsiblemente, probas sobre a titularidade e os deslindes das parcelas en cuestión. Para os veciños, o xuízo será tamén unha oportunidade para aclarar responsabilidades e límites na xestión do monte.

O caso pon de manifesto as friccións que xeran en Galicia os proxectos eólicos sobre terreos comunais e privados, onde se entrelazan intereses ambientais, económicos e patrimoniais. En municipios como Cartelle, as disputas sobre límites e arrendamentos poden tensionar as relacións entre comuneiros e xerar procesos xudiciais que rematan por afectar a convivencia. Sexa cal sexa a sentenza, a resolución xudicial marcará un precedente relevante para como se abordan as reclamacións de propiedade e a comunicación pública entre veciños ante proxectos de infraestruturas enerxéticas. Mentres tanto, o municipio agarda que o proceso aporte certezas sobre quen ten a razón e sobre a legalidade das prácticas denunciadas.