Galicia iniciou 2026 cun descenso das súas vendas ao exterior do 6,3% en xaneiro respecto ao mesmo mes do ano anterior, segundo a estatística publicada esta semana polo Instituto Galego de Estatística (IGE). A radiografía mensual revela movementos dispares: desplomes relevantes en destinos tradicionais como Estados Unidos e subidas notables cara a zonas como Oriente Medio, nun mes tinguido por cambios políticos e bélicos que alteran fluxos comerciais.
Os datos e os sectores que mandan na caída
O retroceso global das exportacións galegas en xaneiro non se concentra nun único factor, senón na suma de variacións por produto e destino. As vendas a Estados Unidos desplomáronse un 41,8%, unha caída que golpea con forza ás empresas galegas orientadas a mercados transatlánticos. Por contraste, os envíos a Oriente Medio incrementáronse un 36,3%, un auxe que coincide temporalmente con tensións na rexión e cambios nos prezos e nas rutas enerxéticas.
Entre os capítulos de produto que máis lastraron a evolución aparecen os clasificados como «non clasificados», cun afundimento do 80,9%, seguido polos vehículos automóbiles e tractores, e as máquinas e aparellos mecánicos. A automoción, sector tradicionalmente forte na ría de Vigo e o seu contorno —onde a industria de compoñentes e o ensamblaxe teñen un papel central— acusa así unha perda de dinamismo nas exportacións. En sentido contrario, o capítulo de combustibles e aceites minerais foi o que máis contribuiu positivamente ao balance exportador en xaneiro, reflectindo movementos específicos no comercio de produtos enerxéticos.
«Os produtos ‘non clasificados’ retrocederon un 80,9% en xaneiro», indica a estatística do IGE
No apartado das importacións Galicia rexistrou un crecemento do 2,5% interanual. Aquí destaca o forte empuxe da entrada de vehículos automóbiles e tractores, que aumentaron un 91,5%, mentres que os combustibles e aceites minerais tiveron unha aportación negativa ao incremento das compras exteriores. Estes movementos poñen de manifesto unha reconfiguración simultánea da demanda interna e da oferta dispoñible para a industria galega.
Contexto xeopolítico e estrutura produtiva rexional
Non é casualidade que os datos de xaneiro coincidan con episodios políticos e bélicos relevantes. O informe do IGE sitúa a toma de posesión do presidente Donald Trump en Estados Unidos, o 20 de xaneiro de 2025, e a apertura do conflito en Irán a finais de febreiro como marcos temporais que axudan a entender a prudencia ou a freada en determinados destinos. As empresas exportadoras, especialmente as que operan con prazos de pago longos e cadeas loxísticas complexas, tenden a axustar pedidos ante riscos políticos e cambios repentinos na demanda.
En Galicia, a concentración industrial en sectores como a automoción (con centros loxísticos e plantas de compoñentes arredor de Vigo), o naval e a transformación alimentaria condiciona moito o mapa exportador. Cando un deses sectores sofre unha contracción de pedidos, o efecto trasládase con rapidez ás cifras agregadas. Ademais, a maior dependencia nalgúns mercados exteriores intensifica a volatilidade: perder un gran comprador en Estados Unidos ten un efecto máis visible que una subida en mercados menores.
Tamén hai un compoñente loxístico: o porto de Vigo, que recuperou en 2025 certa normalidade tras episodios de congestión e axustes sectoriais, volve ser unha peza clave para entender as entradas e saídas. O comercio de combustibles e aceites minerais, por exemplo, depende tanto da demanda global como