Un equipo internacional de científicos, liderado por investigadores da Universidade de Gotemburgo, detectou descensos significativos de osíxeno disolto e aumentos de dióxido de carbono nas augas de manglares de todo o mundo, segundo un estudo publicado en marzo de 2026 na revista Geophysical Research Letters. A investigación, que analizou 23 zonas de manglar distribuidas por varios continentes, advirte de episodios frecuentes de hipoxia hipercápnica —baixa osixenación combinada con elevadas concentracións de CO₂ disolto— relacionados co quecemento dos océanos. Os autores sinalan que estes cambios químicos na auga poñen en risco a función dos manglares como «viveiros naturais» e ameazan ás comunidades que dependen dos seus recursos. O traballo achega tanto observacións actuais como proxeccións ata 2100 sobre como a temperatura e o aumento do CO₂ atmosférico degradarán a calidade da auga.
O estudo, asinado por un amplo consorcio científico e coa participación da investigadora Gloria M. S. Reithmaier, mediu de forma sistemática as concentracións de osíxeno e carbono inorgánico disolto na marea alta e baixa en 23 enclaves de manglares. Os resultados amosan que a condición de hipoxia hipercápnica se rexistra de forma habitual: na maior parte dos sitios analizados ese estado aparece entre o 34 % e o 43 % do tempo. Ademais das observacións puntuais, os modelos utilizados polo equipo proxectan que, se continúan as tendencias de quecemento e aumento do CO₂ atmosférico, o osíxeno disolto podería diminuír entre un 5 % e un 35 % cara ao ano 2100. Simultaneamente, o CO₂ disolto elevaríase entre un 8 % e un 60 %, o que transformaría a química costeira en moitas rexións tropicais e subtropicais.
Os mecanismos físicos e químicos que explican estes cambios son coñecidos pero preocupantes pola súa magnitude. A auga máis cálida retén menos osíxeno, e o incremento de CO₂ modifica a especiación do carbono na auga, aumentando a fracción de carbono inorgánico disolto. Segundo os investigadores, os episodios de hipoxia hipercápnica intensifícanse durante a baixamar, cando o intercambio co mar aberto é menor, e véxense amplificados por pulsos mareais e condicións de baixa salinidade. Esas circunstancias elevan o estrés fisiolóxico sobre peixes, crustáceos e larvas que utilizan os manglares como zona de cría e refuxio.
As consecuencias biolóxicas e socioeconómicas poden ser severas. A exposición repetida a baixos niveis de osíxeno e a altos niveis de CO₂ pode reducir a taxa de crecemento, afectar a reprodución e aumentar a mortalidade de especies xuvenís que manteñen as pesqueiras locais. En moitas zonas costeiras de países en desenvolvemento, onde os manglares proporcionan alimentos, ingresos e protección fronte a temporais, a degradación química das augas pode traducirse en perda de medios de vida e maior vulnerabilidade. Os científicos advirten que estes impactos non se limitarán á biodiversidade senón que terán efectos directos sobre comunidades humanas dependentes destes ecosistemas.
O traballo combina datos de campo con simulacións climáticas para estimar a evolución futura destas ameazas. Os modelos incorporan escenarios de quecemento e diferentes traxectorias de emisións de CO₂ atmosférico, o que permite aos autores ofrecer rangos de diminución do osíxeno e aumento do CO₂ disolto. Aínda que as proxeccións varían segundo a rexión e as condicións locais, a tendencia xeral apunta a un empeoramento substancial da calidade da auga en moitos manglares se non se frea o quecemento global. Entre os factores locais que poden mitigar ou agravar o problema figuran a alteración da hidroloxía, a contaminación e a perda de cobertura vexetal.
As rexións máis vulnerables identificadas polo estudo son manglares tropicais situados en países
Únete a la conversación
Regístrate gratis con tu email para comentar en las noticias. Tu opinión importa.