Néboa de advección: o fantasma recorrente de Alvedro

O aeroporto de Alvedro convive dende hai décadas cun convidado tan inesperado como teimoso: a néboa de advección. Este fenómeno meteorolóxico, pouco coñecido fóra do ámbito aeronáutico galego, condiciona operativas, altera programacións e pon a proba a paciencia de viaxeiros e traballadores. Cada ano, varias xornadas vense marcadas por esta brétema persistente, que converte o val coruñés nun taboleiro de incerteza.

Pero, que é exactamente esta néboa, por que se ceba con Alvedro e cal é o horizonte para un aeroporto que aspira a medrar nun dos climas máis imprevisibles da península? Abonda con mirar a meteoroloxía local para entendelo: a néboa de advección é moito máis ca unha simple nube baixa. É, para moitos, o gran reto pendente da infraestrutura.

Un fenómeno con nome propio

A néboa de advección fórmase cando unha masa de aire quente e húmido se despraza sobre unha superficie máis fría, provocando condensacións inmediatas. Non é exclusiva de Galicia, pero na contorna de Alvedro convértese nun inimigo habitual. As estatísticas do aeroporto confírmano: cada tempada, entre 10 e 20 xornadas presentan incidencias derivadas deste fenómeno. O certo é que non existe un patrón fixo. Pode aparecer en pleno agosto ou en marzo, sempre que se dean as condicións: vento procedente do mar, diferenza térmica e humidade elevada.

Quen viviu unha aterraxe frustrada en Alvedro coñece ben a secuencia. O avión apróxímase, os pasaxeiros agardan. De súpeto, o comandante anuncia que a visibilidade é insuficiente e que será necesario esperar ou desviarse. Un responsable de operacións aeroportuarias, que prefire non dar detalles técnicos, recoñece que a néboa de advección é especialmente traizoeira: a miúdo, a pista pode estar despexada no centro pero envolta en bancos densos nos extremos, o que complica aínda máis as manobras.

Consecuencias para os viaxeiros e a operativa

Demasiado tempo. Así definen moitos usuarios a espera obrigada na terminal de Culleredo cando aparece a néboa. Segundo datos de fontes aeroportuarias, nos últimos dez anos producíronse ducias de desvíos a Santiago ou Vigo e atrasos de ata cinco horas en días de néboa intensa. As aeroliñas, pola súa banda, adaptaron os seus protocolos: a ninguén se lle escapa que o investimento en tecnoloxía de aproximación, como o ILS (Sistema de Aterraxe Instrumental), mellorou algo a situación, pero non a resolveu de todo.

Non é menor o dato de que Alvedro, con uns 1,2 millóns de pasaxeiros ao ano, ten un volume de tráfico que xustifica a preocupación. O impacto económico de cada xornada de incidencias déixase sentir tanto nas compañías como nos servizos auxiliares: taxis facendo percorridos extra ata Lavacolla, hoteis con reservas de última hora, comercios con vendas inesperadas. Un alto cargo municipal recoñece que a néboa non é só unha cuestión técnica, senón tamén unha lousa para a imaxe da cidade e a súa economía.

Por que Alvedro e non outros?

Poucas veces un enclave xeográfico inflúe tanto na operativa dun aeroporto. Alvedro está situado nun val aberto cara á ría, a apenas uns quilómetros da costa e rodeado de lombas que canalizan o aire húmido do Atlántico. Cando sopra vento do noroeste e a temperatura do mar é superior á do chan, a néboa de advección cóase sen permiso. O fenómeno é menos frecuente en Lavacolla, a pesar de estar só a 50 quilómetros, debido á súa altitude e distancia do mar. Aí está a clave.

Cómpre lembrar que a meteoroloxía galega é unha das máis complexas da península. Só fai falta mirar o parte da AEMET calquera mañá de primavera para comprobar a volatilidade das condicións. En 2021, por exemplo, varias aeroliñas tiveron que modificar horarios e incluso cancelar rutas temporalme