Análise: Machado e a Transición

Nun desenvolvemento que está a captar a atención de expertos e cidadáns por igual, machado transición. Esta situación, que se desenvolve nun contexto de crecente interese mediático, promete ter implicacións significativas para diversos sectores da sociedade.

O cambio de clima político en Venezuela

Os detalles que xurdiron revelan unha situación complexa que require unha análise detallada. Hai un momento no que as ditaduras deixan de parecer eternas e comezan a cheirar a derrube. Non porque se volveran menos crueis, senón porque o medo perde o seu monopolio e a rúa reaparece.

En Venezuela esa sensación estendeuse desde o pasado día 3, cando a captura de Nicolás Maduro por tropas estadounidenses abriu unha fase inédita: o poder chavista, reducido ao seu núcleo coercitivo, comezou a amosar fendas en público. Ese cambio de clima é o que María Corina Machado transmite na súa conversa co correspondente de ABC en Washington, David Alandete.

Machado describe un réxime que se está desmantelando, obrigado a «reducir sus capacidades represivas», e unha sociedade que interpreta o momento con «intelixencia» e «precaución», pero que se nega a volver ao silencio. A rúa, de feito, ofrece estampas que o chavismo prefería desterrar: estudantes blocando a principal autoestrada de Caracas para esixir a liberación de detidos, familiares de presos reclamando xustiza ou dirixentes que saen da clandestinidade.

Machado non edulcora o cadro: en xaneiro rexistráronse máis de 35 novas detencións e aínda hai «máis de 750 presos políticos». Conviría reiterar o esencial: a lexitimidade democrática non reside na usurpación do chavismo, senón nas urnas. E hoxe recae en Edmundo González e no movemento cívico articulado por Machado, que obtivo un amplo respaldo nas eleccións de 2024 antes de que o chavismo roubara o resultado.

O papel de Washington e a oposición venezolana

Agora ben, ela non confunde o vento favorable cunha vitoria automática. En Washington xoga con prudencia un lance delicadísimo. Trump expresou en público intereses propios –basicamente o control do petróleo– que non sempre coinciden cos tempos, as prioridades ou os obxectivos da oposición venezolana.

De aí que protexa o contido das súas reunións e reivindique a «confianza» como condición de eficacia. Non é cálculo: é consciencia de fragilidade. Desa prudencia nace a súa tese central: o chavismo perde vixencia na medida en que Washington deixa de validalo e eleva o custo da represión.

Se o medo deixa de ser rendible, Machado cre que a voz do pobo volverá a impoñerse, como xa o fixo en 2024. Non se trata de substituír unha tutela por outra, senón de devolver o protagonismo aos venezolanos. Ela non teme ao pobo: invócao, porque é a súa forza redentora.

Por iso denuncia o espejismo dun chavismo sen Maduro que perpetuaría a impunidade. A entrevista subliña un punto incómodo para Europa –e especialmente para España–, que é a tentación de ampararse en fórmulas diplomáticas cando o dilema é político e moral.

Tras o 3 de xaneiro, o Goberno falou de «desescalada» e de respecto ao Dereito Internacional. Pode debatirse a legalidade e o alcance do precedente, pero o que resulta indefendible é esquecer que a orixe desta crise non está na intervención de Trump, senón nunha ditadura abxecta.

Resistencia, lideranza e contexto internacional

E é aquí onde Machado achega unha clave persoal que explica a súa resistencia e a súa lideranza: a fe como disciplina interior. Relata 16 meses na clandestinidade como un reto espirit