Ultrasóns alongan a vida no cancro cerebral agresivo

Nun desenvolvemento que está a captar a atención de expertos e cidadáns por igual, unha terapia con ultrasonidos mellora a supervivencia en pacientes. Esta situación, que se desenvolve nun contexto de crecente interese mediático, promete ter implicacións significativas para diversos sectores da sociedade.

Detalles do avance médico

Os detalles que foron revelados apuntan a unha situación complexa que require unha análise detallada. Un grupo de 34 pacientes con glioblastoma, a forma máis mortal de cancro cerebral, que foron tratados cunha terapia innovadora que combina técnicas de ultrasonidos guiadas por resonancia magnética xunto coa quimioterapia estándar conseguiu mellorar a súa supervivencia en case un 40%.

Este ensaio clínico, dirixido por investigadores da Facultade de Medicina da Universidade de Maryland (EE. UU.), por vez primeira evidencia un beneficio na supervivencia ao usar ultrasonidos focalizados para abrir a barreira hematoencefálica e mellorar a administración da quimioterapia ao tumor en pacientes con cancro cerebral despois da cirurxía.

«Os nosos resultados son moi alentadores. O uso de ultrasonidos focalizados para abrir a barreira hematoencefálica e administrar quimioterapia podería aumentar significativamente a supervivencia dos pacientes», afirma o investigador principal do estudo, Graeme Woodworth. Os resultados publícanse na revista ‘The Lancet Oncology’.

O reto do glioblastoma e da barreira hematoencefálica

O glioblastoma é o tipo de tumor cerebral maligno máis frecuente e letal. A taxa de supervivencia a cinco anos é de apenas o 5,5 %, e os pacientes viven de media entre 14 e 16 meses tras o diagnóstico cando son tratados con cirurxía, radioterapia e quimioterapia cando procede.

Un dos principais obstáculos no tratamento deste cancro é a administración dos fármacos, que se ven entorpecidos no seu camiño ata o tumor pola barreira hematoencefálica, unha rede especializada de células vasculares e cerebrais que actúa como sistema de seguridade do cerebro para protexelo da invasión de toxinas e microbios perigosos.

A temozolomida é o tratamento estándar para o glioblastoma, pero o fármaco adoita ser bloqueado pola barreira hematoencefálica; estudos evidencian que menos do 20 % chega ao cerebro dos pacientes. Non obstante, esta barreira pode abrirse temporalmente mediante un dispositivo especializado de ultrasonidos focalizados.

Este proceso comeza coa inxección de burbullas microscópicas cheas de gas inerte no torrente sanguíneo do paciente. Guiadas por unha resonancia magnética, diríxense a rexións cerebrais precisas mentres as microburbullas inxectadas circulan.

Resultados do ensaio e novas perspectivas

O ensaio comparou pacientes con glioblastoma que recibiron ultrasonidos focalizados para abrir a barreira hematoencefálica antes da quimioterapia cun grupo de control similar tratado só con temozolomida estándar. Tras a cirurxía, a quimioterapia e a radioterapia, os participantes do ensaio recibiron ata seis sesións mensuais de ultrasonidos máis temozolomida.

A liberación de biomarcadores no torrente sanguíneo, explican os investigadores, ofrece un novo método para a monitorización sinxela e rutinaria das rexións cerebrais sen necesidade de biopsias invasivas. «A capacidade de abrir a barreira hematoencefálica tamén podería impulsar a proba de novas terapias para determinar se ofrecen maiores beneficios para a prolongación da vida», sinalan os investigadores.

Os resultados amosaron beneficios claros: a supervivencia libre de progresión foi de case 14 meses (fronte a 8 meses no control) e a supervivencia global superou os 30 meses (fronte a 19 meses no control). Ademais, a investigación evidencia o potencial desta estratexia para mellorar a entrega de fármacos ao cerebro e a utilidade dos biomarcadores para o seguimento.