O marisqueo de Camariñas, detido tras anos de declive

As praias de Camariñas quedaron en silencio. O marisqueo, motor económico e sinal de identidade da vila coruñesa, está paralizado. Tras anos de cifras minguantes e alarmas acesas, a actividade tocou fondo: nin as mariscadoras nin os barcos saen xa faenar na procura de bivalvos. A situación, que arrastra causas estruturais e medioambientais, deixou a decenas de familias pendentes dun futuro incerto.

Un sector esencial, reducido á nada

Quen pasea pola ría estes días non escoita o característico eco das rañas nin ve ás cuadrillas peiteando a area na procura de berberechos. Camariñas, un enclave tradicionalmente vinculado ao marisqueo, asiste a unha parada completa da actividade por primeira vez en moito tempo. A decisión prodúcese tras varias campañas nas que as capturas non chegaban nin para cubrir custos.

Ao longo da última década, o volume de marisco extraído na zona caeu en picado. Abonda con mirar os datos oficiais: hai só dez anos, as lonxas locais despachaban toneladas de ameixa e berberecho cada mes. Agora, a cifra apenas chega a uns poucos centos de quilos nas mellores xornadas. Un responsable do sector admite que a situación é insostíbel: “Non hai marisco, e así non se pode saír traballar”.

A drástica redución nas capturas non só afecta a quen faena directamente. O impacto esténdese a toda a economía local: confrarías, pequenos comercios, restaurantes e empresas de transporte senten o golpe. Pola avenida Eugenio López, en pleno centro da vila, o ambiente é de preocupación e resignación.

As causas: contaminación, sobreexplotación e falta de relevo

Difícil atribuír o colapso do marisqueo a un único factor. Segundo fontes municipais, a combinación de contaminación na ría, episodios recorrentes de choivas intensas arrastrando sedimentos e verteduras, e a falta de rexeneración natural foron minando os bancos marisqueiros ano tras ano. A ninguén se lle escapa que a presión extractiva, especialmente nos anos de bonanza, tamén pasou factura.

Non é menor o dato da idade media das mariscadoras: supera xa os 50 anos. A falta de relevo xeracional agrava a situación. “A xente nova non quere entrar no sector porque ve que non hai futuro”, explican desde a confraría local. O persoal, cada vez máis reducido, suma así un obstáculo máis aos problemas ambientais.

O deterioro dos bancos obrigou a suspender a actividade en varias ocasións no último lustro, pero nunca de forma tan prolongada como agora. O peche actual podería estenderse durante meses se a situación non mellora, advirten desde a administración galega. As axudas prometidas apenas cobren os mínimos e non todos os afectados poden acceder a elas.

Precedentes e sinais de alarma en toda Galicia

Poucas veces unha localidade tan dependente do marisqueo se viu abocada a unha parada total. Porén, o caso de Camariñas non é un feito illado na Costa da Morte nin en Galicia. Desde a ría de Muros-Noia ata Arousa, os informes sobre o estado ecolóxico dos bancos marisqueiros levan anos advertindo dunha tendencia preocupante.

Cómpre lembrar que hai apenas un mes, na veciña comarca de Fisterra, outra agrupación de mariscadoras solicitou o peche preventivo da súa zona tras detectar unha caída drástica nas capturas de ameixa babosa. Os técnicos da Xunta recoñeceron en varias ocasións que a recuperación dos bancos é un proceso lento e, ás veces, imprevisíbel. Sen unha rexeneración natural suficiente, a viabilidade do marisqueo corre serio perigo.