En Madrid, o 11 de marzo de 2026, o ministro de Presidencia, Xustiza e Relacións coas Cortes, Félix Bolaños, restou importancia ás reclamacións que xurdiron tras a posta en marcha dos tribunais de instancia e sinalou que as principais queixas proceden de comunidades con competencias transferidas, como Madrid e Andalucía. O ministro fixo estas declaracións tras reunirse coa fiscal xeral do Estado, Teresa Peramato, e aproveitou para anunciar a creación de 200 novas prazas de fiscais. A comparecencia tivo lugar nun contexto de fortes tensións institucionais pola reorganización xudicial que entrou en vigor o 2 de xaneiro.
Bolaños calificou as incidencias comunicadas por tribunais superiores, decanatos e colexios de avogados como cuestións «menores» e asegurou que se resolverán nas próximas semanas. A pesar do ton conciliador do titular de Xustiza, os informes remitidos ao Consello Xeral do Poder Xudicial describen problemas operativos que, segundo esas instancias, están a condicionar a actividade cotiá dos órganos xudiciais. O ministro sostivo que a menor parte das críticas provén de administracións que non xestionan a Xustiza e que, por tanto, hai comunidades máis críticas por razóns administrativas.
Os documentos enviados ao Consello Xeral do Poder Xudicial recollen dificultades para traballar co que denominan «equipos flotantes» de funcionarios, a existencia de sedes fragmentadas que dificultan a prestación de servizos comúns e fallos en aplicacións informáticas esenciais para as vistas e a tramitación de procedementos. Avogados e decanos alertan de que a dispersión de sedes e a rotación de persoal complican a coordinación entre maxistrados e o acceso dos cidadáns aos servizos xudiciais. Estas queixas motivaron que o propio Poder Xudicial prepare unha resposta para explicar os efectos prácticos da implantación do novo modelo.
O cambio normativo, aprobado coa lei de Eficiencia, suprimíu a estrutura tradicional baseada nun xuíz titular co seu letrado e plantilla adscrita e deu paso aos tribunais de instancia, que agrupan a varios maxistrados compartindo servizos comúns. O Goberno defende que a reforma busca unha xestión máis eficiente dos recursos e unha maior flexibilidade organizativa, pero a transición está a deixar desafíos operativos, especialmente na coordinación de persoal e na configuración física das sedes. A adaptación exixe ademais procedementos claros para a xestión de recursos humanos nun escenario máis inmóbil e compartido.
Desde os ámbitos xudiciais sinalase que a figura dos «equipos flotantes» xera inestabilidade na asignación de funcións e na continuidade dos procedementos, o que, segundo algunhas fontes, repercute nos prazos e na calidade do servizo. As sedes dispersas obrigan a desprazamentos que consumen tempo e recursos e complican a constitución das salas e a atención a cidadáns e profesionais. As incidencias informáticas, pola súa banda, obrigaron a aprazar vistas e a ralentizar trámites administrativos nalgúns órganos concretos.
Na súa intervención, Bolaños vinculou a posibilidade de ampliar o número de fiscais coa entrada en vigor da nova organización xudicial e defendeu as convocatorias de emprego público como respostas necesarias para reforzar a estrutura. O Executivo convocou unha oposición para cubrir 575 prazas no que calificou de proceso «histórico», ao que se suman as 200 novas prazas de fiscal anunciadas tras a reunión coa Fiscalía Xeral. Para o ministro, este paquete de prazas permitirá adaptar as plantillas á nova realidade procesal e aliviar tensións orixinadas durante a implantación.
A fiscal xeral, presente no encontro, mostrou disposición ao diálogo institucional e coincidiu na necesidade de implementar medidas de apoio técnico e organizativo para minimizar as disfuncións detectadas. Non obstante, fontes do Ministerio e do Poder Xudicial recoñecen que a coordinación coas comunidades que xestionan a competencia será determinante para atallar problemas concretos nas sedes e nas plantillas. O calendario previsto polo Executivo sitúa boa parte das solucións nos próximos meses, aínda que algúns colectivos esixen plans de continxencia máis inmediatos.
A controversia sobre a reorganización xudicial anticipa un debate máis amplo sobre a xestión da Xustiza no que se cruzan argumentos técnicos, administrativos e políticos. Mentres o Goberno subliña a adopción de medidas para dotar de máis medios humanos aos tribunais, os órganos xudiciais e os colexios de avogados reclaman maior atención aos efectos prácticos da reforma para garantir que a reorganización non merme a eficacia nin a accesibilidade do servizo público. A resolución destas tensións será decisiva para que a promesa de eficiencia se traduza en melloras tangibles para os cidadáns.
