Carmen Maura, no Muelle Uno. / Gregorio Marrero

Cando leva máis de cinco décadas de carreira, Carmen Maura segue falando de cinema coa mesma mestura de ironía, franqueza e paixón que a converteu nunha das grandes figuras do cinema español.

A actriz afronta agora un momento especialmente activo: o éxito internacional da súa última película, 'Calle Málaga', unha participación na segunda tempada de 'Furia' e unha etapa na que, asegura, quere traballar menos, pero escoller mellor.

O éxito de 'Calle Málaga' e o seu impacto

“Parece que esta película vai ser das que máis cartos dean”, di sen rodeos. “E para min é importantísimo que sexa negocio. Se unha película funciona, fanse máis. A min gústame moitísimo máis que a xente compre entradas e vaia ao cinema que todas as críticas do mundo”.

A actriz recoñece que está vivindo o impacto do éxito dun xeito particularmente inmediato. “Noutras películas o éxito era máis lento. Aquí axiña me chaman de todas partes para promocionala porque a mercaron. E cando se estree en Madrid enterareime moi rápido de se á xente lle gusta ou non: díxenmo pola rúa”.

Unha rodaxe esixente e novos retos

Maura define 'Calle Málaga' como unha das rodaxes máis duras da súa carreira, en boa parte polo método de traballo da directora. “É moi esixente. Moi insistente. Repetiamos e repetiamos, metros e metros de película”, lembra entre risas.

Afeita aos tempos nos que rodar en celuloide obrigaba a economizar cada toma, a actriz admite que a rodaxe foi intensa. “Desexei tanto que volvese a película cara, como antes, cando non se podía repetir tanto. Agora fanse moitas tomas e iso cansa moito”.

Porén, recoñece a intérprete que boa parte do mérito do resultado final é precisamente da directora: “Eu díxenlle: cando me dean un premio de interpretación, a metade é para ti. Porque moitas cousas eu non as faría así. Ela fixo que as dixese e as fixese doutra maneira”.

O guión incluía ademais unha escena que, sorprendentemente, era unha novidade para Maura: un espido. “Nunca en ningunha película mo pediran”, conta. “Cando me decatei pensei: é a primeira vez que mo piden. Non teño nin idea de por que. Igual non me atopaban suficientemente mona para espirme”.

A proposta non lle fixo dubidar. “Agora esas cousas dánme igual. Podo dubidar máis de ter que asasinar a alguén nunha película que de espirme”.

Reflexións sobre a industria e o papel da muller

A actriz recoñece que 'Calle Málaga' é dura para o espectador, ata o punto de que ela mesma ten dificultades para vela con tranquilidade. “É unha película moi forte. Non é o tipo de cinema que adoito ver”, admite.

Porén, a rodaxe foi todo o contrario. “Paseino pipa. Era como estar en Disneylandia. Todo era mentira: estaba todo preparado, todo era ficción. Facer as cousas que me facían facer era divertidísimo”.

Maura non é allea aos grandes éxitos de billeteira. Ao longo da súa carreira protagonizou títulos moi populares como 'Mujeres al borde de un ataque de nervios', '¡Ay, Carmela!' ou 'La comunidad'. “É verdade que agora vexo o éxito máis rápido”, explica. “Pero tiven moitas películas que funcionaron”.

Garda un cariño especial polos seus primeiros traballos, cando o cinema que facía tiña menos repercusión comercial. “Eran películas pequenas, cun éxito moi reducido, pero téñolles moito cariño”.

A pesar da longa traxectoria, Maura asegura non ser unha persoa nostálxica. “Teño recordos moi bos e outros moi desagradables. Así que non paso o tempo pensando no ben que o pasei antes”.

Prefire mirar cara adiante. “Son bastante optimista e positiva. Non me gusta perder o tempo pensando no pasado”.

Se algo si recoñece é que a industria cambiou profundamente desde que comezou a traballar. “Agora o cinema é moi distinto. Todo se complicou moito”, afirma Carmen Maura.

Tamén mudou a presenza de mulleres detrás da cámara. Cando ela comezou, lembra, as directoras eran moi poucas. “Traballei con Josefina Molina, con Pilar Miró, con Marion Hänsel… pero podían contarse cos dedos dunha man”.

Hoxe a situación é diferente. “Paréceme moi ben que se protexa as directoras, porque temos un talento impresionante. Eu sempre pensei que as mulleres somos superiores”, di con humor. Ou quizais non tanto.

Aínda así, insiste en que o esencial segue sendo o guión. “A min dálle igual se o dirixe un home ou unha muller. O importante é ler un guión e quedar encantada. E iso non pasa tan a miúdo”.

Unha vida entre rodaxes e viaxes

Despois de “moitas máis de cen películas”, Maura asegura que quere reducir o ritmo de traballo. “Quero traballar menos e ser moi esixente. O que diga que si ten que tocarme por algo”.

Non descarta, porén, ningún formato nin procedencia. “Dálle igual que sexa unha curtametraxe de alguén que comeza. De feito, os famosos apétenme menos”.

Durante unha etapa da súa vida, explica, non puido permitirse ese luxo. “Houbo unha época na que tiña que pagar débedas que non eran miñas. Entón fixen moitísimas películas, de todo”.

Iso si, segue lendo todos os guións que recibe. “Nunca se sabe”, di. “O mesmo aparece algo marabilloso”.

No persoal, a actriz atravesa unha etapa de viaxes constantes entre rodaxes e promocións. Durante anos viviu entre Madrid e París, aínda que recentemente pasou longas tempadas traballando noutros lugares.

“Estiven moito en Venezuela, en Bos Aires… e decátome de que na miña casa de Madrid apenas estiven”, conta. “Cada vez que volvo traio obxectos das viaxes, bonequiños, cousas… e logo voume outra vez”.

Agora quere recuperar máis tempo na súa casa de Chamberí, xunto ao seu ximnasio e a súa rutina.

A popularidade foi algo que, ao principio, recoñece, lle resultou difícil de levar. Co tempo desenvolveu a súa propia estratexia para manexala. “Cando alguén me para pola rúa e me di: ‘Ai, Carmen, admírote moito!’, empezo eu a facerlle preguntas”, conta divertida.

“Vives por aquí? Tes fillos? A que colexio van?”. O resultado é inmediato: “A xente está encantada falando de si mesma. E eu entérome de todo o que me dá a gana”.