Carlos Cuerpo, ministro de Economía, anunciou este mércores que o Goberno está a deseñar un paquete de medidas para mitigar o efecto do recente encarecemento do petróleo sobre os fogares e as empresas, tras a escalada do conflito en Oriente Próximo. A comunicación tivo lugar nunha entrevista en TVE, na que o responsable explicou que esta mesma semana celebraranse reunións con axentes sociais e sectores económicos en Madrid e Barcelona para perfilar a resposta. O Goberno asegura que vixía a evolución dos mercados enerxéticos e que actúa para protexer o poder adquisitivo mentres estuda opcións conxuntas cos interlocutores sociais.
Na súa intervención, o ministro sinalou que o Goberno realiza un seguimento pormenorizado do impacto sectorial e que este xoves está programado un encontro de alto nivel entre as tres vicepresidentas do Goberno, o propio ministerio e representantes sindicais e empresariais. O obxectivo, segundo explicou, é consensuar medidas que poidan aplicarse con rapidez e que, na medida do posible, eviten efectos distorsionadores na competencia. Cuerpo subliñou que a situación é fluída e que calquera decisión debe tomarse con datos actualizados sobre os custos e a cadea de subministración.
Sobre o traslado do aumento do petróleo aos surtidores, o ministro advertiu que ese proceso non é inmediato e que adoita producirse con certo desfase. Segundo explicou, o encarecemento do barril e os márgenes de refino adoitan tardar entre catro e dez días en traducirse plenamente nos prezos da gasolina e do diésel. Por iso o Goberno xa analiza os efectos previstos en sectores con alta dependencia do combustible, como o transporte por estrada, a agricultura e a pesca, para explorar medidas de alivio específicas se fose necesario.
O Goberno non descartou a adopción de axudas directas ou medidas reguladoras, aínda que insistiu na vontade de acordalas cos axentes sociais. Cuerpo recordou as leccións aprendidas durante a crise enerxética derivada da guerra en Ucrania e apuntou a un abano de instrumentos que van desde intervencións sobre prezos ata apoios puntuais á renda das familias ou á liquidez de empresas intensivas en enerxía. Non obstante, insistiu na prudencia á hora de activar medidas permanentes que poidan xerar efectos adversos a medio prazo.
En canto á fiscalidade do sector enerxético, o ministro descartou por agora a implantación dun novo imposto ás grandes compañías do ramo e asegurou que o Goberno seguirá de cerca a evolución dos prezos en colaboración coa Comisión Nacional de los Mercados y la Competencia (CNMC). Así mesmo, Cuerpo remarcou a intención de combinar respostas de curto prazo para protexer o peto dos consumidores con políticas a medio e longo prazo orientadas a acelerar a electrificación da economía e o despregamento das renovables.
No plano político, o principal partido da oposición presentou propostas alternativas que pasan por unha redución do IRPF e medidas para abaratar a factura enerxética, plantexamentos que o Goberno terá en conta nas negociacións cos axentes sociais. A crecente volatilidade dos mercados e a rápida evolución do conflito internacional alimentaron o debate sobre a mellor ferramenta para soster a actividade económica sen comprometer a estabilidade fiscal ou a competencia no mercado.
Desde o punto de vista operativo, a mensaxe do Goberno a consumidores e empresas é de cautela: as subidas poderían empezar a notarse nas estacións de servizo nos próximos días, pero o seu alcance dependerá da persistencia das tensións internacionais e da resposta dos mercados de refino. O ministerio anunciou que publicará estimacións periódicas sobre o traslado do prezo do petróleo aos combustibles e que manterá contactos coas asociacións transportistas, cooperativas agrarias e o sector pesqueiro para calibrar axudas focalizadas.
As próximas decisións adoptaranse tras as reunións previstas esta semana e unha avaliación detallada do impacto por parte do Goberno e da CNMC. Nun contexto marcado pola incerteza, o Goberno busca combinar medidas inmediatas para aliviar a presión sobre os fogares con reformas estruturais que reduzcan a dependencia dos combustibles fósiles, aínda que recoñeceu que calquera iniciativa terá que sopesar eficacia, rapidez e sustentabilidade financeira.
