O Centro de Cronobioloxía da Universidade de Basilea publicou un estudo que pon en dúbida a existencia da chamada «fadiga primaveral». Os investigadores analizaron datos recollidos durante un ano, con inicio en abril de 2024, e non acharon probas dun incremento obxectivo de somnolencia nin dun empeoramento do sono na primavera. A investigación, presentada en Journal of Sleep Research en 2026, propón que a sensación xeralizada podería obedecer máis a expectativas sociais que a cambios biolóxicos estacionais.
O traballo baseouse nun seguimento longitudinal de 418 participantes que completaron enquisas en liña cada seis semanas ao longo de doce meses. Os cuestionarios recollían información sobre a sensación de fatiga referida ás últimas catro semanas, a somnolencia diurna e a calidade do sono. Ao repetir as mesmas medidas de forma periódica, os autores buscaban detectar variacións mensuais ou estacionais nestes indicadores. O deseño pretende captar fluctuacións sostidas en lugar de percepcións puntuais.
Aínda que case a metade dos enquisados recoñeceu ao inicio do estudo que sufría o que describe como «fadiga primaveral», os resultados non amosaron diferenzas significativas nos niveis de cansazo nin nos síntomas de insomnio ao longo do ano. Os responsables do traballo, Christine Blume e Albrecht Vorster, interpretan que a discrepancia entre percepción e datos obxectivos apunta a un fenómeno cultural: a etiqueta «fadiga primaveral» serviría para explicar sensacións comúns en determinados momentos, sen que exista un patrón biolóxico claro.
Os autores sinalan que a chegada de días máis longos e temperaturas agradables leva consigo unha presión social para aproveitar o tempo, o que pode intensificar a atención sobre o propio nivel de enerxía. Ese foco selectivo fai que episodios puntuais de decaemento ou unha menor actividade física acumulada durante o inverno se atribúan á estación. Neste sentido, a fadiga primaveral entenderíase como unha construción social que facilita a interpretación de sensacións habituais.
O contraste con outros trastornos estacionais, como o síndrome afectivo estacional ligado ao inverno, subliña a complexidade das relacións entre luz, ritmo circadiano e estado de ánimo. Mentres que a evidencia para cambios estacionais no ánimo e na vixilia no inverno é máis robusta, este estudo non respalda un patrón equivalente na primavera. Os investigadores insisten en que o seu traballo se centra en medidas autoinformadas repetidas e non en marcadores biolóxicos directos.
Como calquera investigación, o estudo ten limitacións que os autores recoñecen: a mostra procede de voluntarios que responderon enquisas en liña, o que pode introducir sesgos de autoselección, e as medidas son subxectivas. Ademais, non todos os subgrupos poboacionais nin as condicións médicas concretas puideron avaliárense coa mesma profundidade. Por tanto, os resultados non exclúen que algunhas persoas experimenten un empeoramento real do sono ou do cansazo en determinados contextos.
As conclusións do traballo teñen implicacións prácticas para profesionais da saúde e para o público xeral: etiquetar o malestar como «fadiga primaveral» pode desviar a atención de factores modificables, como a hixiene do sono, a actividade física ou o control do estrés. Recoñecer o compoñente cultural desa narrativa axuda a poñer o foco en intervencións concretas e a evitar normalizar síntomas que, se son persistentes, merecen avaliación clínica.
En definitiva, o estudo cuestiona unha crenza estendida e suxire que a sensación colectiva de maior cansazo na primavera pode deberse máis a expectativas e atención selectiva que a cambios estacionais mensurables. A investigación aparece en Journal of Sleep Research (2026) baixo o título «No Evidence for Seasona
Únete a la conversación
Regístrate gratis con tu email para comentar en las noticias. Tu opinión importa.