Galicia recupera a AP-9 no Congreso mentres estala a batalla pola súa financiación

O Pleno da Cámara Baixa deu luz verde este xoves á lei que permitirá transferir a autopista do Atlántico á comunidade autónoma. O respaldo, impulsado por unha maioría progresista e nacionalista, deixa un sabor amargo no Parlamento galego. A falta de garantías económicas abre a porta a unha negociación bilateral complexa e chea de tensións políticas.

Un pulso na Carreira de San Xerónimo

A maquinaria lexislativa estatal avanza. O Congreso dos Deputados aprobou a norma que allana o camiño para o traspaso da xestión da principal arteria viaria da comunidade. É un momento álxido para o autogoberno galego. Non obstante, a forma na que se materializou o acordo en Madrid xerou un profundo malestar en boa parte do arco político autonómico.

Cómpre recordar que a proposta orixinal emanou do propio Parlamento de Galicia. Con todo, o desbloqueo definitivo non seguiu o cauce de entendemento habitual. Un pacto estratéxico entre o PSOE, o BNG e Sumar allanou o camiño hai apenas uns días. A principal controversia xorde ao analizar a letra pequena dese acordo de última hora. O texto non se limita a traspasar a explotación da infraestrutura, senón que implica a cesión directa da titularidade á Xunta.

Esta cláusula acendeu os focos e disparou as alarmas. O Partido Popular, formación que goberna na comunidade, mostrou o seu frontal rexeitamento. Fontes do partido conservador aseguran que a redacción final ignora de maneira clamorosa o espírito do texto consensuado previamente por tódalas forzas políticas na cámara galega. A disputa institucional estaba servida antes mesmo de que se producise a votación.

O lastre económico da concesión

A ninguén se lle escapa que xestionar unha infraestrutura desta magnitude non é un trámite administrativo gratuito. A AP-9 é o eixo vertebrador da xeografía galega. Une núcleos estratéxicos como Ferrol, A Coruña, Santiago de Compostela, Pontevedra e Vigo. O seu ramal cara ao sur é fundamental para o tecido industrial de O Porriño e para a actividade portuaria das Rías Baixas. Millóns de desprazamentos ao ano dependen do seu correcto e fluído funcionamento.

O certo é que o debate parlamentario en Madrid oculta un problema de raíz puramente económica. Os principais dirixentes conservadores galegos tacharon a operación de inaceptable. O seu argumento sostense sobre unha premisa clara: o traspaso chega sen a cobertura financeira necesaria e non respecta o pactado por unanimidade no autonómico. O resultado é un escenario de máxima tensión que aboca a unha negociación bilateral de predicamento incerto.

Basta con ler a normativa aprobada para decatarse do risco asumido. A letra da lei impón unha carga pesada sobre os ombros do Executivo galego. A Administración autonómica deberá facerse cargo, en solitario, de tódalas obrigas con repercusións económicas. Isto abrangué as consecuencias derivadas de calquera modificación no réxime financeiro da concesión respecto á empresa privada que xestiona a vía. Demasiada responsabilidade en tempos de vacas fracas.

O horizonte do Senado e o fantasma do peaxe

Mentres tanto, no hemiciclo madrileño repartíanse os méritos políticos. A esquerda e os grupos nacionalistas celebraron o visto bo como unha vitoria histórica. Os seus discursos apuntan a unha vella aspiración que levaba décadas aparcada nos caixóns da Administración central. A vontade expresa destas formacións pasa por transformar a vía nun corredor completamente libre de peaxes para os condutores. Unha promesa tentadora para calquera peto, mais de complicado encaixe orzamentario se non hai fondos estatais de por medio.