A montaña de Ourense, en alerta laranxa por choivas. O resto, amarela por tormentas.

A Axencia Estatal de Meteoroloxía puxo este mércores a Ourense baixo a lupa de dous avisos activos que reflicten a inestabilidade reinante na provincia. Se na maior parte do territorio o aviso amarelo por treboadas se activa desde primeira hora da tarde, a comarca da Montaña leva a peor parte cun nivel laranxa por precipitacións intensas que non dará tregua ata ben entrada a noite.

A ninguén se lle escapa que o verán no interior galego é sinónimo de treboadas repentinas, pero a extensión horaria desta alerta —once horas consecutivas— chama a atención. Os meteorólogos apuntan a chuvascos que poderían ir acompañados de aparello eléctrico, sarabia e refachos de vento moi localizados. Demasiadas variables en apenas medio día.

Unha provincia partida polo clima

O certo é que o mapa de alertas debuxa dúas realidades moi distintas. Por un lado, o aviso amarelo cobre a totalidade da provincia, incluíndo as cidades e os vales do Miño e do Sil. Espéranse treboadas que, aínda que xeneralizadas, non acadarán a virulencia das que azoutarán o extremo oriental. Por outro, na Montaña de Ourense, onde as masas de aire chocan contra as serras, a alerta tórnase laranxa. Non é menor o dato: unha alerta laranxa implica risco importante, con capacidade real para provocar inundacións repentinas en canles menores e dificultades nas estradas de alta montaña. Abonda con mirar a orografía de concellos como A Pobra de Trives, Manzaneda ou A Gudiña para entender que a auga caerá con forza e rapidez.

Un martes que xa avisou

Convén lembrar que a alerta deste mércores non chega sen aviso previo. A xornada do martes xa serviu de aperitivo, deixando un regueiro de incidencias que obrigou a cortar a N120 ao seu paso por Vilamartín de Valdeorras, xusto en plena Ribeira Sacra. As treboadas deixaron imaxes de estradas convertidas en ríos e balsas de auga en varios puntos da provincia. Coa montaña agora no punto de mira, a preocupación céntrase nas vías secundarias que conectan as aldeas e nos ríos que baixan crecidos das cabeceiras, como o Sil ou o Xares.

Un verán de contrastes

A activación destes avisos en pleno mes de xuño non é unha rareza absoluta, pero si un recordatorio de que en Galicia os contrastes son a norma. Se a calor aperta durante o día, a enerxía acumulada busca saída en forma de treboadas ao caer a tarde. O que ocorre este mércores non é un feito illado, senón a tónica dun verán meteorolóxico que avanza a trompicóns, alternando días de sol intenso con descargas violentas que poñen a proba o territorio. Quen viven ao pé das serras sábeno ben: en Ourense, o tempo é un animal imprevisible.

Precaucións en estrada e montaña

Tras as alertas, chegan os protocolos. As autoridades inciden na precaución nas estradas secundarias, evitando os cruces de ríos e os desprazamentos innecesarios durante as horas centrais da tarde e da noite. A experiencia dos últimos anos demostra que as precipitacións intensas na montaña ourensá provocan un rápido aumento do caudal dos ríos, convertendo pequenos regatos en correntes perigosas en cuestión de minutos. O vento e a sarabia, ademais, poden causar danos nos cultivos e nas infraestruturas eléctricas do rural.

O punto feble do mapa

Non é a primeira vez que esta comarca leva a peor parte cando o tempo se volve adverso. A orografía e a dispersión da poboación fan que as incidencias se multipliquen. A diferenza das zonas urbanas, onde os sistemas de drenaxe e a rápida intervención dos servizos minimizan o impacto, nas aldeas da montaña a espera pode ser longa. Os partes da AEMET, que avisan de que esta alerta laranxa se manterá activa durante toda a tarde, son seguidos con lupa polos alcaldes da