Cada ano, cando o calendario sinala a primeira semana de agosto, a localidade lucense de San Cibrao prepárase para un dos seus rituais máis singulares. Non se trata dunha simple verbena estival, senón dunha celebración que conjuga o pagán, o mariñeiro e o popular: a festa de A Maruxaina. Coa declaración de Interese Turístico de Galicia, esta cita non só atrae veciños, senón tamén visitantes que buscan unha experiencia que vai máis aló do típico baño na praia.
A edición deste ano, que terá o seu punto álxido o vindeiro 8 de agosto, xa desvelou o seu programa de actos. Lonxe de ser un evento dun só día, a organización dispuxo unha serie de actividades previas que buscan quentar o ambiente e mergullar aos asistentes na cultura mariñeira da comarca de A Mariña. A proposta non se limita ao xuízo e captura da serea, senón que ofrece un abano de opcións para todos os públicos.
Os prolegómenos: viaxes a Os Farillóns e ambiente de taberna
Como preludio á gran xornada do sábado, o programa inclúe unha proposta que conecta directamente coa paisaxe e a historia da costa de Cervo. Desde o luns 3 até o xoves 6 de agosto, organizaron travesías en barco cara ao arquipélago de Os Farillóns. Este conxunto de illotes, un dos espazos máis emblemáticos da zona, será accesible desde o porto local en horarios de mañá e tarde, aínda que con lixeiras variacións segundo o día.
Non obstante, o pistoletazo de saída simbólico darase o venres 7 de agosto. Ese día, o ambiente festivo comezará a tomar corpo co tradicional chupinazo, que marcará o inicio oficial da festa. A partir dese momento, as rúas do pobo encheranse de vida cunha serie de actos que apelan á tradición máis auténtica: a concentración de Maruxainas, unha degustación popular de empanadas e bolos preñados, e os famosos cantos de taberna que percorrerán os establecementos hostaleiros.
É precisamente neste punto onde a festa mostra o seu carácter máis participativo e menos institucional. Os cantos de taberna non son un mero espectáculo, senón unha invitación a que o público se mergulle na cultura oral e musical da zona. A isto súmase o nomeamento da Maruxaina ou Maruxaino de Honra para o ano 2026, un acto realizado pola asociación Amigos da Maruxaina que recoñece a labor de persoas ou entidades vinculadas á difusión desta tradición. A xornada estará amenizada polo grupo A Rebolaxe, que porá a banda sonora a unha noite de convivencia.
O xuízo á serea: un espectáculo único en Galicia
Non obstante, o prato forte chegará o sábado 8 de agosto. A esencia de A Maruxaina reside nunha representación que mistura o humor, a crítica social e a lenda: a captura dunha serea e o seu posterior xuízo. Este acto, que congrega a miles de persoas no porto e na praza, converte a San Cibrao nun tribunal improvisado onde a mitoloxía se atopa coa sátira.
A figura da serea, que é levada en procesión por mariñeiros ataviados con traxes de época, é xulgada por un tribunal popular. As acusacións adoitan ser variadas e cun ton xocoso, responsabilizando á criatura de todos os males que ocorreron durante o ano, desde o mal tempo até os problemas cotiáns. Este ritual, que podería parecer unha simple broma, é en realidade un reflexo da capacidade da comunidade para rirse de si mesma e das adversidades.
A festa, por tanto, non é só un reclamo turístico. É unha manifestación de identidade. Nun contexto onde moitas tradicións se dilúen ou se converten en meras atraccións para forasteiros, A Maruxaina mantén unha esencia xenuína. Non é casualidade qu
