A provincia de Ourense inicia o curso escolar 2026/27 con 29.313 alumnos matriculados, 151 menos ca o ano anterior. A caída concéntrase sobre todo en Educación Infantil, mentres o mapa rural ofrece unha imaxe sorprendente: non todos os concellos perden estudantes. De feito, 32 municipios gañan alumnado, 29 redúceno e seis mantéñense nas mesmas cifras.
Un descenso que non é uniforme
A ninguén se lle escapa que a perda de 151 estudantes nun só curso é unha cifra relevante para unha provincia como Ourense, acoirada durante décadas a ver marchar poboación. O certo é que o comportamento dos concellos rompe a idea dun rural baleirándose por igual: case a metade dos municipios logra gañar alumnos, algo que ata hai poucos anos parecía impensable en boa parte do territorio ourensán.
Pero hai un foco que chama a atención. A capital provincial pasa de 5.104 a 4.838 alumnos, o que supón 266 estudantes menos en apenas doce meses. A cifra fala por si só. É a caída máis pronunciada e funciona como un dos principais termómetros da evolución demográfica de toda a provincia.
Infantil, a materia pendente
O afundimento de Educación Infantil é o sinal máis preocupante do curso que agora comeza. Non é casualidade: as aulas dos máis pequenos son o reflexo máis directo da taxa de nacementos, e o que ocorre hoxe en Infantil é o aviso do que ocorrerá en Primaria e Secundaria nos próximos cursos. Demasiado tempo levan os expertos advertindo da crise natalicia; agora os datos escolares póñena sobre a mesa con nomes e apelidos.
Quen analice as cifras en detalle comprobará que o descenso xeral, 151 alumnos, queda parcialmente amortecido polos municipios que gañan estudantes. Sen ese contrapeso do rural, a caída sería notablemente máis profunda. Aí está a clave dun fenómeno que obriga a mirar con lupa o mapa escolar ourensán.
Un rural que resiste
Convén recordar que a provincia leva anos sufrindo a deriva demográfica, cunha caída de nacementos que se ve arrastrando curso tras curso. Por iso resulta tan significativo que 32 concellos incrementen a súa matrícula. Pode tratarse de municipios pequenos onde o aumento sexa de apenas uns poucos alumnos, pero na aritmética escolar ourensá cada estudante conta, e cada aula que se mantén aberta é unha vitoria fronte ao peche.
O dato tamén plantea preguntas sobre a planificación educativa. Os concellos que gañan alumnado necesitarán recursos e unidades adaptadas, mentres que os que perden estudantes encamíñanse cara a agrupamentos e, nos casos máis extremos, cara á ameaza sempre pendente do peche de escolas rurais.
A radiografía do curso 2026/27
Con 29.313 matriculados fronte aos 29.464 do curso anterior, a provincia achégase a un novo escenario. A diferenza de 151 alumnos pode parecer pequena en porcentaxe, pero a súa distribución é o que realmente importa: a capital perde por si só máis alumnos dos que perde o conxunto da provincia en cifras netas, e iso indica que o interior compensa en parte un problema cada vez máis urbano.
O curso 2026/27 arrinca, pois, con dúas caras. Por unha banda, o descenso estrutural encabezado por Infantil e pola caída da capital. Por outra, un rural que mostra comportamentos desiguais e que, en boa parte do territorio, resiste mellor do previsto.
Queda por saber se esta resistencia do medio rural é unha tendencia consolidada ou unha pausa no declive demográfico. A resposta non está nas aulas, senón nas nais e pais que deciden quedarse ou marcharse dos concellos ourensáns. Mentres esa ecuación non cambie, cada setembro chegará coa mesma pregunta: cantos alumnos menos?
