As eleccións deste domingo en Castilla e León converteron-se nunha proba clave para as forzas situadas á esquerda do PSOE: Podemos e a coalición de IU e Sumar enfróntanse a un escenario adverso que podería deixalos fóra do parlamento autonómico pola división do voto. O proceso, que se celebra nunha comunidade con nove provincias dispersas e unha distribución de asentos moi concentrada en Valladolid, medirá ata que punto a fractura entre ambas forzas lles pasa factura nas urnas. A cita ten, ademais, unha lectura nacional: os resultados poranse a proba a decisión de Podemos de concorrer en solitario fronte á alianza que presenta IU con Sumar.
Os antecedentes non son favorables. En 2022, a candidatura conxunta de Podemos e IU obtivo 61.290 votos, arredor do 5% do total, que se traduciron nun só procurador nas Cortes. Desde entón, a escisión en Madrid replicouse nos territorios e as enquisas sitúan ambas opcións nunha franxa de risco, coa dispersión do electorado dificultando a posibilidade de salvar o umbral efectivo de representación en moitas provincias.
O mapa territorial complica as expectativas: a comunidade está dividida en nove circunscricións que outorgan asentos de forma desigual e onde a presenza en varias delas esixe un volume de votos difícil de alcanzar para candidaturas pequenas. Valladolid emerge como a peza decisiva: a capital concentra máis da metade dos asentos autonómicos e é a única provincia onde, segundo os sondeos, é plausible que calquera das candidaturas obteña representación. Fóra desa provincia, o acceso ao Parlamento antoxase case imposible para candidaturas fragmentadas.
No plano estratéxico, a contenda reflexa o choque entre dúas aproximacións: Podemos decidiu hai meses abrir unha etapa de listas propias, mentres que IU e Sumar formalizaron unha alianza coa intención de sumar forzas e atraer novas incorporacións. Esa aposta de IU-Sumar persegue consolidar un espazo alternativo ao PSOE, pero o seu éxito depende de converter un respaldo minoritario nunha distribución de votos que supere o umbral provincial nos distritos clave.
As enquisas publicadas nas últimas semanas ofrecen unha imaxe preocupante para ambas opcións. Estudos como GESOP para Prensa Ibérica e NC Report para La Razón sitúan á candidatura de IU e Sumar nunha franxa aproximada do 3,6% ao 4,2% do voto, o que lles daría unha opción limitada de obter un único procurador, seguramente en Valladolid. Outras estimacións, como a de Sigma Dos para El Mundo, non garantizan sequera esa representación. Para Podemos a situación aparece máis comprometida: os sondeos apuntan a porcentaxes entre o 1,8% e o 2,4%, niveis que, de confirmarse, deixarían aos morados sen escanos nas Cortes.
Ante ese panorama, a dirección de Podemos recoñeceu a dificultade e pediu mobilizar aos seus electores para «loitar por cada voto». As exministras Ione Belarra e Irene Montero deixáronse ver na precampaña e participaron en actos na comunidade, aínda que a súa presenza se dosificou polo calendario parlamentario. En Valladolid a campaña contou ademais co candidato local de Podemos-Alianza Verde, Miguel Ángel Llamas, que centrou gran parte do esforzo na capital como única vía viable para obter representación.
O exemplo de Aragón serve de advertencia: alí a fragmentación deixou a Podemos practicamente fóra cun 0,9% mentres que IU puido reter un escano. Ese precedente agrava a sensación entre dirixentes e analistas de que, sen unha confluencia efectiva, a esquerda alternativa ao PSOE pode quedar minimizada nas institucións autonómicas. Máis alá da anécdota, a lectura política é clara: a suma de forzas puntuais pode ser a única vía para manter presenza parlamentaria
Únete a la conversación
Regístrate gratis con tu email para comentar en las noticias. Tu opinión importa.