O Concello de Sada puxo en marcha nos últimos días unha intervención urxente para iniciar a restauración da capela de San Roque, situada no centro urbano, despois de detectar asentamentos e fendas que ameazaban a estabilidade do edificio. As labores, autorizadas pola Dirección Xeral de Patrimonio e supervisadas por un estudo de arqueoloxía, pretenden diagnosticar as causas do deterioro e definir a solución técnica que garanta a conservación do inmoble. Os traballos iniciais inclúen a apertura dunha cata sobre a cimentación e a retirada dunha zona acoutada de mampostería para comprobar o alcance dos danos. O municipio xustifica a actuación como imprescindible para avanzar no proxecto de rehabilitación e evitar riscos de desprendemento.
Operarios do servizo municipal de Obras e Servizos executaron estas primeiras intervencións, que se desenvolveron baixo a supervisión dos arquitectos responsables do proxecto, Jorge Aragón Fitera e Manuel J. Freire Tellado. Segundo fontes do goberno local, as catas permitirán coñecer con máis detalle a natureza das fisuras xa visibles na fachada e a posible existencia de problemas na cimentación que expliquen os asentamentos do edificio. A actuación levouse a cabo despois de obter a autorización administrativa pertinente, un requisito imprescindible pola protección que ten o ben. Ademais, extremáronse as precaucións arqueolóxicas para non danar elementos de interese histórico durante as labores.
A capela, erguida en 1885 e ubicada no corazón de Sada, permanece pechada, valada e apuntalada desde hai máis dun ano por risco de desprendemento tras a aparición de fendas. Entre 2011 e 2018 o inmoble foi obxecto de reformas que o converteron nun espazo cultural e, posteriormente, nunha nova remodelación, pero as últimas patoloxías estruturais obrigaron a paralizar calquera uso. O peche prolongado aumentou a preocupación veciñal e acelerou a decisión municipal de intervir de forma inmediata para evitar un agravamento dos danos.
Antes de acometer as catas, o Concello tivo que resolver unha cuestión administrativa sobre a titularidade do solar. No acta da sesión extraordinaria do 2 de xuño de 1967, con Juan Fernández Arévalo como alcalde, recóllese a cesión de terreos ao Concello para a construción dunha igrexa parroquial, pero tamén a obriga de formalizar o documento de cesión gratuíta e unha solicitude de permuta ao Arcebispado. Durante anos non puido confirmarse se ese trámite se completou, xa que non figuraba con claridade no inventario municipal, o que obrigou a clarificar a situación xurídica antes de avanzar na rehabilitación.
Coas catas xa realizadas, os técnicos contratados avanzan agora no estudo estrutural que servirá de base para o proxecto de consolidación. O obxectivo, explican desde o goberno local, é asegurar a estabilidade do conxunto, reparar os danos detectados e mellorar o seu estado de conservación sen alterar os valores patrimoniais do edificio. As medidas previstas contemplan tanto solucións no subsolo como intervencións en muros e cubertas, sempre axustadas aos criterios de protección do patrimonio aplicables na Xunta de Galicia.
O Concello levará o orzamento necesario para acometer a obra ao próximo pleno municipal; trátase de máis de 300.000 euros, unha cifra que deberá ser aprobada pola corporación para poder licitar as fases seguintes. Os responsábeis municipais defenderon a contía como unha inversión imprescindible para preservar un elemento emblemático do casco urbano e evitar custos maiores a futuro por un posible colapso. A tramitación administrativa e a financiación condicionarán agora os prazos, aínda que se pretende actuar con axilidade unha vez se conte co visto bo do pleno.
A intervención en San Roque tamén incorpora un seguimento arqueolóxico por tratarse dun edificio con valor histórico e con achegas documentais sobre a súa evolución no tempo. Os técnicos deixaron constancia fotográfica e técnica das catas e limitaron ao mínimo as zonas afectadas para preservar a integridade do resto do inmoble. O Concello subliña que todas as actuacións axustarase ás condicións impostas pola Dirección Xeral de Patrimonio e que os traballos complexos realízanse xa baixo a dirección dos arquitectos especializados.
Veciños e colectivos culturais de Sada amosaron interese pola evolución do proxecto e agardan que a restauración permita recuperar canto antes o uso público da capela. Para o goberno local, a prioridade é garantir a seguridade e a conservación do edificio, e confían en que o diagnóstico que dean as catas facilite unha solución técnica que combine protección patrimonial e funcionalidade. A intervención abre agora unha etapa decisiva para un monumento que forma parte da paisaxe urbana e da memoria colectiva de Sada.
