Tres nomes que falan en galego: efemérides do 19 de setembro
O 19 de setembro, o calendario cultural galego conmemora tres nacementos separados por décadas, pero unidos por un mesmo fío: a contribución das súas vidas á arte, ás letras e á vida pública de Galicia. Desde o avogado e político do século XIX ata a escritora contemporánea, as efemérides de hoxe trazan un arco narrativo sobre o compromiso coa terra.
Eduardo Ruiz Pons, o xurista nacido en 1819
O 19 de setembro de 1819 naceu Eduardo Ruiz Pons, un avogado e político galego cuxa vida se desenvolveu ao longo de boa parte do século XIX, ata a súa morte en 1865. A súa figura recordanos a importancia de quen, desde o foro e a tribuna, participou na construción da vida pública do seu tempo. Os xuristas e parlamentarios daquela época foron protagonistas dunhas décadas convulsas na historia de España e de Galicia, e nomes como o seu forman parte dese tecido cívico que hoxe a historiografía recuperará para o conxunto da sociedade. Recordar a Ruiz Pons é lembrar que a cultura política galega ten raíces profundas que merecen ser coñecidas.
Antonio García Patiño, creador entre a pintura e a escultura
En 1932 naceu Antonio García Patiño, un pintor e escultor galego que desenvolveu a súa traxectoria ao longo de case todo o século XX, ata o seu falecemento en 2010. A súa condición de artista versátil, capaz de moverse tanto no plano como no volume, sitúao entre eses creadores que axudaron a manter viva a arte plástica galega durante un período de intensas transformacións. A data do seu nacemento, en plena década dos trinta, e a súa longa vida, que se estendeu ata o ano 2010, permiten imaxinar unha traxectoria que acompañou os grandes cambios culturais do país. En efemérides como a de hoxe, a obra de García Patiño volve ao primeiro plano, recordando que a creación visual galega conta con figuras que merecen a atención do público actual.
Ledicia Costas, a palabra viva
Muito máis próxima no tempo é a efeméride de Ledicia Costas, unha escritora galega nacida o 19 de setembro de 1979. A súa presenza na literatura galega contemporánea converte este aniversario nunha celebración da letra viva: a de quen escribe hoxe en galego e cuxa obra chega a un público amplo. O feito de que unha escritora nacida a finais dos setenta forme parte do calendario de efemérides demostra que estas datas non só miran ao pasado, senón tamén ao presente e ao futuro da cultura do país.
Un fío común
Dereito e política, artes plásticas e literatura: os tres nacementos que marca o 19 de setembro ilustran a amplitude da contribución galega á cultura. Celebralos é unha forma de manter acesa a memoria colectiva e de achegar a novas xeracións os nomes que fixeron e seguen facendo de Galicia un territorio de creadores.
Fonte das efemérides: Wikipedia en gallego — 19 de setembro.
