Víctor Pollán, profesor de Matemáticas xubilado, segue ensinando en Lugo cun obradoiro lúdico que imparte dúas veces por semana e que busca volver tangibles os conceptos matemáticos. Desde que se xubilou hai dez anos, deixou as aulas dun instituto de Guitiriz, pero non a docencia; organiza actividades para que a xente exercite a mente xogando. As súas sesións, promovidas en colaboración con entidades locais, atraen participantes de todas as idades que buscan manter activo o pensamento mediante retos e xogos. Pollán defende que a aplicación práctica é clave para entender a materia e para espertar a curiosidade matemática.
O taller, que el chama «matemáticas divertidas», celébrase en Lugo e combina demostracións, problemas prácticos e xogos de cálculo mental. Dúas veces por semana, os asistentes traballan con materiais cotiás para resolver cuestións de volume, área e estimación, e para practicar técnicas de razoamento rápido. Segundo o propio profesor, moitas persoas repiten curso: xa van catro edicións e parte do grupo participa desde o inicio.
A proposta de Pollán pretende superar o formato tradicional da aula, onde o currículo e os exames limitan a liberdade pedagóxica. Para el, ensinar non é limitarse ao contido do libro, senón conectar eses contidos coa vida cotiá. Por iso emprega obxectos concretos e trucos de cálculo que sorprenden e fomentan o interese por pensar.
O taller e a metodoloxía
Unha das ferramentas máis recorrentes nas súas sesións é unha caixa de cartón de gran tamaño, rechea de envases e botes de distintos tamaños. Con esa sinxela caixa organiza exercicios de medición de volumes e superficies que permiten aos asistentes ver e tocar o que habitualmente se explica en dúas dimensións. Pollán recalca que a experiencia sensorial facilita a comprensión de conceptos xeométricos que, doutro xeito, resultan abstractos nos libros.
«De nada serve estudar o libro se non sabes calcular o que cabe nunha caixa»
A iniciativa demostra que a matemática aplicada achega ferramentas prácticas: desde estimar canto embalaxe necesita un agasallo ata calcular espazos e capacidades no día a día. Nos recreos, lembra o profesor, os alunos solían xogar coa caixa para experimentar con volumes, o que xeraba interese espontáneo pola materia. Aquela observación marcou o seu enfoque didáctico durante décadas.
Ademais da manipulación de obxectos, Pollán incorpora xogos de cálculo mental e trucos numéricos que sorprenden pola súa sinxeleza e eficacia. Estas prácticas buscan reducir o medo a pensar e promover a creatividade na resolución de problemas. O profesor sostén que eses recursos non son incompatibles co currículo escolar, senón complementarios, e poden axudar o alumnado a interiorizar mellor os conceptos.
A ensinanza máis alá da aula
Tras a súa xubilación oficial hai dez anos, Pollán converteu o seu tempo libre nunha prolongación da súa vocación docente. O taller funciona como un espazo interxeracional onde participan tanto persoas maiores que queren manter a súa axilidade mental como xoves que buscan un aprendizaxe máis dinámico. A continuidade e a sinxeleza das propostas xeraron grupos estables que valoran tanto a socialización como o exercicio intelectual.
O profesor admite que no instituto non sempre foi posible desenvolver todas as súas ideas debido ás limitacións do programa escolar. Aínda así, conta anécdotas de clase nas que conseguiu introducir actividades fóra do libro para captar a atención do alumnado. Ese criterio —converter a sorpresa e o xogo en disparadores do interese— é, segundo el, un principio pedagóxico fundamental.
Pollán tamén pon o acento na utilidade social de saber calcular: aconsella que as técnicas de cálculo mental poden empregarse en con
Únete a la conversación
Regístrate gratis con tu email para comentar en las noticias. Tu opinión importa.