A alcaldesa de Santiago de Compostela, Goretti Sanmartín, logrou superar unha das probas máis delicadas da súa lexislatura ao conseguir que saíra adiante, este xoves 26 de marzo, unha cuestión de confianza vinculada á aprobación inicial dos orzamentos municipais para 2026. A votación, celebrada nun pleno extraordinario convocado de urxencia, resolveuse con 12 votos a favor, procedentes do bipartito gobernante (BNG e Compostela Aberta) e das dúas concelleiras non adscritas, fronte a 11 votos en contra do PP e as dúas abstencións do PSOE. Este resultado desbloquea a tramitación das contas, que decaeron apenas vintecatro horas antes, e evita un mes de incerteza política e paralización administrativa.
Un xiro clave para desatascar a xestión
O desenlace da sesión dependeu, en última instancia, do cambio de posición das dúas edís non adscritas, Gonzalo Muíños e a súa compañeira, expulsadas do grupo socialista o ano pasado. Na votación do mércores, ambas se abstiveron, o que provocou o decaemento técnico do proxecto orzamentario. Non obstante, este xoves optaron polo sí á cuestión de confianza, un xiro que Muíños xustificou na necesidade de «axilizar os tempos». En declaracións no pleno, o concelleiro argumentou que, unha vez descartada calquera emenda substancial, «dilatar os prazos é enredar». Unha postura que, no fondo, recoñecía a inevitabilidade da aprobación final das contas, incluso no escenario de bloqueo.
A propia alcaldesa esgrimira ese razoamento con crudeza na súa intervención inicial. Sanmartín advertiu á oposición que negarlle a confianza só conseguiría atrasar o inevitable, prexudicando directamente á cidadanía. «Un mes máis para poder recibir subvencións, para poder ver en marcha os contratos de servizos e para poder observar a progresión das obras», lamentou, situando aos veciños como «as únicas persoas prexudicadas» en caso de bloqueo. Un cálculo político que, ao final, calou no voto dos non adscritos, máis interesados en non aparecer como responsables dunha parálise que en avalar un orzamento que, segundo eles, incumpre acordos previos.
Con este respaldo xusto na liña, o goberno municipal logra esquivar un trámite que abriría un período dun mes durante o cal se podería presentar unha moción de censura. Aínda que desde o PP se pediu explicitamente esa alternativa, as forzas necesarias para prosperar –unha maioría absoluta de 14 votos– nunca estiveron sobre a mesa. O bipartito mantense así estable, pero a votación deixa patente a súa extrema dependencia de apoios externos e volátiles para sacar adiante a lexislación clave.
O mapa da oposición: reproches e ofertas de alternativa
O pleno serviu tamén para que a oposición debuxase as súas liñas vermellas e as súas estratexias de cara á cidadanía. O Partido Popular, co seu portavoz Borja Verea á fronte, votou en contra de maneira unánime e lanzou un órdago ás concelleiras non adscritas e ao PSOE. Verea pediulles que, se se abría ese mes de prazo, o invistisen a el como alcalde para propiciar «un cambio de goberno». «O contrario é volver a esconderse», lles espetou, nun intento de forzar unha crise institucional. No seu discurso, cargou contra a xestión de Sanmartín, describindo unha cidade «máis sucia que nunca» e con «os peores autobuses de España», unha crítica recorrente que busca calar no descontento polo estado dos servizos básicos.
Por súa parte, o PSOE optou pola abstención, unha postura que mantivo tanto na votación do mércores como na deste xoves. A portavoz socialista, Marta Abal, deixou claro que non outorgaban «confianza política» á alcaldesa, cualificando o proxecto orzamentario de «pouco rigoroso, pouco ambicioso e insuficiente» para afrontar os problemas de Compos
