Lugo: 3.200 persoas á cola dun piso protexido mentres a cidade recupera as grúas

A cola é longa e non fai máis que crecer. Máis de 3.200 persoas agardan na provincia de Lugo unha vivenda de promoción pública, e a gran maioría quíreaa na capital, onde xa son máis de 2.000 os inscritos no rexistro autonómico de demandantes. A cifra fala por si soa: o acceso á casa propia, ou simplemente a un teito de aluguer asumible, converteuse de novo no problema central dunha cidade que durante demasiadas décadas parecía condenada a perder habitantes.

Unha demanda que retrata a cidade

Poucas veces un rexistro administrativo retrata tan ben a realidade dun lugar. Os datos da Xunta debuxan un Lugo en transformación: unha capital que superou por fin a barreira psicolóxica dos 100.000 habitantes, empurrada por unha inmigración crecente que chega buscando traballo e que necesita teito. O problema é que o parque inmobiliario está envellecido e os prezos, disparados. Demasiado tempo deixado á deriva.

Quen percorre hoxe o casco urbano percíbeo sen necesidade de informes. Edificios con décadas ás costas, poucos pisos rehabilitados e unha oferta escasa de vivendas que reúnan condicións dignas para unha familia. A iso engádese unha dinámica de prezos que deixa fóra do mercado a boa parte dos novos demandantes, especialmente aos máis novos. Non parece casualidade que a cola para unha vivenda pública se dispare xusto cando a cidade volve crecer.

Convén recordar que durante anos Lugo foi a capital galega que máis custou arrancar. Mentres Vigo e A Coruña discutían sobre metropolitanismo e Santiago vivía a súa burbulla de aluguer estudantil, a antiga Lucus Augusti parecía resignada ao envellecemento demográfico. Que agora custe atopar casa non é só un síntoma de crise: tamén o é de recuperación. Pero dunha recuperación que chega sen rede.

O aluguer impónse á compra

Aí está a clave do cambio de época. Na cidade son xa 991 as persoas que aspiran a unha vivenda pública en réxime de aluguer, mentres que quen esperan comprar son minoría clara. O chan cambiou baixo os pés dunha xeración enteira. Onde antes a ilusión natural era a hipoteca e a casa en propiedade, hoxe o razoable pasa por unha renda que non se coma medio soldo.

Non é menor o dato de que moitos demandantes opten por unha terceira vía, a do aluguer con opción a compra. Unha fórmula híbrida que tenta conciliar o que parece irreconciliable: a imposibilidade de pagar unha entrada e o desexo de non quedar atrapado de por vida no inquilinato. Abonda con mirar a outras cidades galegas para entender que Lugo non é unha excepción, senón un elo máis dunha cadea que aperta desde Ferrol ata Vigo.

O certo é que a composición da lista de espera tamén conta unha historia de precariedade. Detrás de cada inscrición hai traballadores que se mudan por un emprego, familias que buscan estabilidade, persoas soas que intentan emanciparse tarde. O mercado libre, a estes ritmos de prezo, non lles dá saída. E a administración tarda o que tarda.

Vintecatro grúas fronte a dúas

O paisaxe urbano, con todo, non invita exactamente ao pesimismo. Fontes do sector construtor veñen destacando un dato elocuente: se despois da pandemia apenas se contaban dúas grúas na cidade, hoxe operan vintecatro. A construción reactivouse e o skyline lucense, tradicionalmente contido, comeza a cambiar. Edificios en altura, promocións novas, andamios que reaparecen en barrios que levaban anos adormecidos.

Un dos símbolos deste repunte é o edificio de vivenda de promoción pública que se ergue na rúa Paulo Fabio Máximo, unha actuación visible para calquera que circule pola zona. Non é a única obra en marcha, pero si das que marcan tendencia: volve haber ladrillo, si, pero cun compoñente público que anos atrás parecía enterrado. A pregunta é se o ritmo..