Sete anos de inferno: a vítima de Llanes era axente e estaba no sistema VioGén

O cuartel da Garda Civil de Llanes converteuse este mércores no escenario dun crime machista que estremeceu a institución armada e a toda a comarca oriental asturiana. A vítima, unha suboficial con máis de dúas décadas de servizo e destinada nesa localidade durante gran parte da súa carreira, foi asasinada a mans da súa exparella, un axente do mesmo instituto armado orixinario de Ferrol. O máis escalecente desta traxedia non é só o brutal desenlace, senón a constatación de que a vítima levaba sete anos rexistrada no sistema de seguimento policial VioGén polos malos tratos que ela mesma viña sufrindo. Unha cifra que fala por si soa e que evidencia un fracaso absoluto do sistema de protección.

Unha vocación frustrada polo seu verdugo

Poucas veces o destino se mostra tan cruel con quen dedicou a súa vida a protexer os demais. A axente asasinada era unha profesional de vocación probada. Cursou dúas décadas enteiras de servizo no corpo e a inmensa maioría dese tempo transcorreu no propio cuartel llanisco, onde era unha figura coñecida e respectada. Quen xurou protexer os cidadáns terminou sendo unha vítima mortal da violencia de xénero no interior do seu propio lugar de traballo. Demasiado tempo soportando un calvario silenciado.

Non é menor o dato de que o agresor mantivera unha relación sentimental prolongada con ela e que, paradoxalmente, tamén pertencera ás filas do instituto armado. Unhas institucións que debían vixiar pola seguridade da cidadanía albergaban no seu seo a un asasino e á súa vítima designada.

O perfil do agresor: un expulsado na sombra

O autor deste homicidio machista era un axente natural de Ferrol cuxo expediente persoal acumulaba sombras evidentes. Diversas fontes do corpo descríbeno como un individuo de carácter solitario e profundamente vingativo. Cómpre recordar que a súa situación dentro da Garda Civil estaba ao bordo do abismo. Ía ser expulsado de forma inminente da institución, un feito que, lonxe de servir como medida cautelar para protexer a vítima, puido desencadear o instinto máis violento do acosador.

A ninguén se lle escapa que a tenencia de armas regulamentarias e o coñecemento táctico dun axente da lei converten aos agresores machistas neste colectivo nunha ameaza letal para as súas parellas ou exparellas. O asasino planificou o seu ataque cunha frialdade que horroriza aos investigadores, dirixíndose ao lugar de traballo da vítima no concello asturiano para perpetrar o crime antes de proceder contra a súa propia vida.

O silencio do sistema VioGén

Aí está a clave desta traxedia insondable. O sistema de seguimento integral dos casos de violencia de xénero, coñecido como VioGén, tiña constancia fehacient da ameaza. A vítima figuraba inscrita nesta base de datos policial durante os últimos sete anos. Sete anos de seguimento teórico, de valoracións de risco e de supostas medidas de protección que non lograron evitar o fatal desenlace nun cuartel militar.

Difícil comprender como unha axente da lei, con pleno coñecemento dos protocolos de actuación e acceso directo ás denuncias, non consegue salvarse do seu verdugo tendo ao sistema do seu lado durante tanto tempo. O certo é que o fracaso é estrutural. Cando o verdugo e a vítima comparten uniforme, as fronteiras entre a protección institucional e o risco mortal difumínanse ata desaparecer. O altar improvisado nos arredores do cuartel de Llanes é xa o símbolo dunha vergoña colectiva.