Francisco Santos, coñecido polos veciños como Pancho, mantén no seu bar de Vilaboa prezos que se volveron excepcionais en pleno 2026: o café sérvese a 1 € e o tercio de cervexa a 2 €. O local, situado na avenida principal de Rutis, abre todas as mañás e conserva esas tarifas pese ao encarecemento xeral da hostalería na comarca. A decisión responde, en palabras do propio hosteleiro, a que é propietario do establecemento e a unha política de marxes axustadas que lle permite manter a oferta. Os clientes locais celebran que, polo menos pola mañá, poidan seguir pagando o que antes era habitual.
A historia do negocio remóntase a finais dos anos noventa, cando Pancho tomou o relevo tras a xubilación dos seus pais: en xaneiro de 1997 transformou a que entón era unha parrillada no bar que hoxe rexenta. Desde entón foi forxando unha clientela fixa e diversa, que acode tanto a tomar café como a ler a prensa ou a xogar á baralla. Moitos deses habituais valoran non só os prezos, senón o trato e a sensación de comunidade que se respira no local. Esa fidelidade mostrase especialmente visible polas mañás, cando a miúdo hai cola para entrar.
Os prezos que mantén este establecemento contrástanse coa media da capital provincial. Mentres que en A Coruña un tercio de cervexa adoita moverse entre os 2,60 € e os 2,80 €, na barra de Pancho a cervexa ofrécese por debaixo dese intervalo e sempre acompañada da tapa diaria, quente a partir da media mañá. A copa de viño de chateo ronda aquí os 1,80 €, unha cifra por debaixo do habitual na comarca. Para moitos clientes esas diferencias supoñen unha economía doméstica tanxible, sobre todo para quen consumen a diario.
A clientela tipo é variada: desde traballadores que toman o primeiro café antes de entrar na súa xornada laboral ata veciños xubilados que pasan a mañá lendo os periódicos rexionais e nacionais. Maika Ferreño, unha asidua que non perde ocasión para sentarse sempre na mesma mesa, explica que nin sequera ten que pedir a súa consumición; o camareiro xa a coñece. Esa relación cotiá entre hosteleiros e parroquianos é, segundo varios clientes, un dos factores que explica a continuidade do modelo de prezos. O local ofrece ademais un espazo para encontros informais e para quen desexan un ambiente tranquilo.
Para o propietario, a clave para manter as tarifas non é un truco financeiro oculto senón unha decisión empresarial. Ao ser propietario do inmoble, evita un custe fixo que hoxe pesa sobre moitos negocios que alugan os seus locais, e escolle sacrificar parte da marxe para asegurar clientela. Aínda así, admite que non pode controlar por completo variables como a suba dos subministracións ou incrementos imprevistos no custo dos insumos. Por iso, aínda que de momento non contempla subir prezos, recoñece que acontecementos externos poderían obrigalo a revisar a política.
O horario de atención ao público é outro rasgo distintivo: abre ás 08.15 e pecha sobre as 15.30, concentrando a actividade nas horas da mañá e primeira tarde. Esta limitación horaria permite xestionar mellor os custes e axustar a cociña a unha oferta sinxela e rotatoria que inclúe a tapa do día. Os clientes valoran esa decisión porque garante produto recén feito e un servizo continuado durante as franxas de maior demanda. Ademais, a previsibilidade do horario facilita a vida de quen pasan a diario.
No contexto dunha inflación persistente que empurrou a numerosos establecementos de Culleredo a subir prezos, a proposta de Pancho funciona como contrapeso e como reclamo. Os seus veciños e a clientela máis antiga defenden que manter prezos baixos contribúe á cohesión social e axuda a quen máis o necesita. Con todo, outros hosteleiros apuntan que o modelo non é replicable en todos os casos, sobre todo para locais en aluguer ou con maiores custes fixos. A situación pon de manifesto as desigualdades entre distintos formatos de negocio dentro da mesma comarca.
Pancho mira ao futuro con prudencia: desexa seguir ofrecendo a mesma relación calidade-prezo, pero non descarta axustar tarifas se cambian as condicións económicas de forma drástica. Mentres tanto, o seu bar en Vilaboa segue sendo un lugar onde almorzar por un euro e conversar sen présa, un exemplo de como decisións de xestión e vinculación coa clientela poden sostecer un pequeno negocio en tempos de tensión económica. Para moitos veciños, esa resistencia é máis que unha cuestión de prezos: é unha afirmación de comunidade.
