Visigodos, Romanos, Reis Católicos ou Borbóns: ¿quen diantres forxou España?

Nun desenvolvemento que está a captar a atención de expertos e cidadáns por igual, visigodos, romanos, Reis Católicos, Borbóns. Esta situación, que se desenvolve nun contexto de crecente interese mediático, promete ter implicacións significativas para diversos sectores da sociedade.

Os detalles que han xurdido revelan unha situación complexa que require unha análise detallada. Nomalrala é invocar séculos de glorias e sufrimentos, de xestas e escozores: España. Pero… ¿cal? A súa orixe perdeuse no máis remoto dos calendarios. Os fenicios xa chamaron ‘I-span-ya’ á península; os romanos, ‘Hispania’. E iso, só desde o punto de vista da toponimia; o do orixe político e administrativo é outro cantar. Algúns expertos sosteñen que foi alumada da man do rei visigodo Leovigildo; outros tantos, que non foi ata a chegada dos Borbóns, tras a Guerra de Sucesión, cando se vertebrou tal e como a coñecemos hoxe. Opinións hai por milleiros, e Manuel Ángel Cuenca, oficial do Exército do Aire, reúnioas, analizounas e exprimíunas todas no novo ensaio histórico que presenta xunto aos membros do grupo ‘Gestas de España’: ‘En busca de España’ (Roca). E hoxe, preguntámolo por elas. –¿Cando diablos naceu España?, ¿existe só un momento na historia? España non naceu nun só día, nin nun único lugar, nin baixo un só estandarte. España é unha creación viva, froito de innumerables amenceres. Cada civilización que pisou o seu chan deixou unha pegada que se fundiu coas demais, como estratos dunha mesma conciencia. Roma deu lei e lingua; os visigodos, unidade; o cristianismo, alma; e a Reconquista, sentido. Naceu moitas veces e aínda segue a nacer, porque España non é un suceso: é unha vocación. –¿Por que afirma que a idea de España afonda as súas raíces nas lendas gregas e no corpus narrativo da Biblia? Porque antes de existir como territorio, España xa era un mito. Os gregos chamárona Hesperia, a terra onde morre o sol, símbolo do fin do mundo coñecido. Na Biblia menciónaa como o confín occidental, o lugar ao que incluso o apóstolo Paulo soñou levar a palabra divina. España, pois, naceu como promesa: o último horizonte do home antigo, a fronteira entre o visible e o eterno. –¿Como influíu Roma na fundación da futura España?, ¿permanece aínda o seu legado? Roma foi o crisólito onde se temperou o espírito hispano. Deulle a Hispania a súa lingua, o seu dereito, as súas estradas e a súa fe, pero, sobre todo, ensinoulle a noción de pertencer a un orde superior. Das súas pedras saíron as cidades; do seu dereito, a xustiza; do seu enxeño, a idea de civilización. E aínda hoxe, nas prazas, nos nosos códigos e na nosa forma de entender a gloria e o deber, latexa o pulso romano. –¿Que hai de certo na idea de que foi Leovigildo o primeiro monarca dunha España, en parte, consolidada? Leovigildo foi o primeiro rei que soñou cunha Hispania unida baixo un cetro e unha fe. Gobernou non só como visigodo, senón como hispano, consciente de que o seu poder debía transcender as tribos e abrazar unha patria común. Nel adiviñase o preludio da Monarquía hispánica: un poder que buscaba unir o disperso e dar continuidade á herdanza de Roma. O seu fillo Recaredo, ao abrazar o catolicismo, completou a semente política e espiritual desa unidade. –¿Cal foi a importancia da batalla das Navas de Tolosa na forxa da identidade española? As Navas de Tolosa foi o bramido dun pobo que comprendía o seu destino. Aquel 16 de xullo de 1212, os reinos cristiáns recoñecéronse como irmáns, fillos dunha mesma terra. A victoria non só abriu a recta final da Reconquista: selou a certeza de que España era posible. Alí, entre montes e lanças, naceu a conciencia dunha misión compartida. –¿Axudaron as batallas a forxar a idea de España? Sen dúbida. As batallas non só deciden territorios, tamén espertan pobos. Covadonga, Lepanto ou Bailén non foron só c