Vilalba perdeu a unha das súas veciñas máis queridas. Sofía Fraga Fernández, integrante do recordado grupo de voluntarias coñecido como as Chicas de Ouro da capital chairega, faleceu aos 83 anos de idade. O seu nome estaba ligado desde había décadas ao traballo silencioso polos demais, primeiro como costureira e despois, durante media vida, como voluntaria en varias institucións da localidade.
Unha vida de agulla, fío e entrega
Poucas veces o alcume dun grupo describe tan ben a quen o levan. As Chicas de Ouro de Vilalba foron, durante anos, un exemplo de dedicación desinteresada na villa lucense. Sofía Fraga formou parte dese colectivo desde os seus inicios, xunto a Tita Criado e Sagrario Guntín —ambas xa falecidas— e María del Carmen González, coñecida por todos como Nena.
Quen a trataron lembran a unha muller discreta, de presenza calada pero dunha capacidade de traballo admirable. Así a describe alguén que compartiu con ela anos de voluntariado e que chegou a ser responsable de Cruz Vermella e director do Hospital Asilo na época en que este grupo de mulleres regalaba o seu tempo á comunidade. Dela destaca, por riba de todo, que era incansable, unha formiguiña que traballaba sen facer ruído. E do conxunto do grupo, subliña que eran persoas magníficas, todas.
Convén lembrar aquí o oficio que sostiña a súa vida. Sofía Fraga foi costureira durante case toda a súa traxectoria laboral en Vilalba, e quen a coñecían ben non dubidan en cualificala como unha artesá excepcional da agulla. Viviu cos seus pais ata que estes faleceron. Era solteira e non tivo fillos. Unha biografía aparentemente sinxela, a de tantas mulleres da súa xeración, que con todo deixou unha pegada profunda no seu concello.
O voluntariado que fixo historia na Chaira
Non é menor o dato de que este grupo de mulleres decidise pór o seu tempo ao servizo de institucións como Cruz Vermella e o Hospital Asilo de Vilalba. Nunha época na que o voluntariado organizado non contaba nin coa visibilidade nin cos medios de hoxe, elas estaban aí. Repartían esforzo, horas e agarimo entre quen máis o necesitaban, sen esperar nada a cambio.
A ninguén se lle escapa o que iso significaba para unha villa como a capital chairega. O Hospital Asilo, referencia comarcal na atención a persoas maiores, e Cruz Vermella atoparon nestas mulleres un apoio constante. As Chicas de Ouro convertéronse co paso dos anos nun símbolo da solidariedade veciñal, nunha figura icónica e irrepetible do Vilalba do século XX que transcendeu o ámbito das institucións onde colaboraban.
O seu exemplo calou fondo. Tanto que a villa lles rendeu co tempo diversos recoñecementos, un xesto que fala da estima que a comunidade chairega sentía —e segue sentindo— por estas voluntarias. A cifra de anos que dedicaron aos demais fala por si soa: media vida enteira regalada ao servizo público sen ánimo de lucro.
O adeus, este venres en Vilalba
O enterro está previsto para este venres. A comitiva fúnebre sairá ás 19.45 horas do tanatorio da localidade e dirixirase ata a igrexa parroquial de Vilalba, onde se celebrará o funeral. Despois, o seu último descanso será no cemiterio municipal.
Será, previsiblemente, unha despedida sentida. Porque coa marcha de Sofía Fraga péchase outro capítulo da historia recente de Vilalba, a desas xeracións de mulleres que sosteron co seu traballo invisible boa parte do tecido social da villa. Demasiado a miúdo, ese tipo de achegas esquécese cando desaparecen os seus protagonistas.
Queda na memoria colectiva chairega a imaxe dun grupo de amigas que converteu o voluntariado nunha forma de vida. Queda, sobre todo, a lección: non facía falta o ruído nin o protagonismo para cambiar as cousas. Bastaba con estar, con traballar, con non fallar. Terá o Vilalba de hoxe
