Análise: ¿é delito de odio criticar o Islam?

Nunha evolución que está a captar a atención de expertos e cidadáns por igual, ¿é delito de odio criticar o islam? Esta situación, que se desenvolve nun contexto de crecente interese mediático, promete ter implicacións significativas para diversos sectores da sociedade.

O caso de Custodio Ballester e a acusación de odio

Os detalles que emerxeron revelan unha situación complexa que require unha análise detallada. Hai uns días declaraba en xuízo o sacerdote Custodio Ballester, acusado do delito de discurso de odio que regula o artigo 510 do Código Penal, supostamente contra os musulmáns.

Suscita perpleximidade que a Fiscalía considere punible a conduta do sacerdote e pida para el unha pena de tres anos de prisión: polas informacións publicadas, é unha petición que non se sostén nin á vista do propio Código Penal nin dos estándares comúnmente aceptados internacionalmente en materia de liberdade de expresión.

A perpleximidade non é só miña. Un prestixioso colega canadense –cuxo pensamento sei que é moi distinto ao do padre Ballester– escribiame, sorprendido, de que estas cousas pasasen hoxe en España.

O orixe da querela xa debería espertar sospeitas: un converso ao islam, responsable da asociación catalá Musulmanes contra la Islamofobia. O nome da asociación pode resultar razoable, pero unha consulta á súa páxina web fai dubidar de que todas as súas ideas o sexan.

Xunto a algunhas cousas sensatas, defende non obstante con entusiasmo o trato que reciben as mulleres do réxime dos talibáns en Afganistán, e xustifica a actuación represiva da Policía da Moral en Irán no caso de Mahsa Amini.

O querelante, de tan delicada sensibilidade para as ofensas ao islam, non amosa o mesmo grao de respecto cara outras relixións, pois nas súas redes sociais ten escrito que a Igrexa católica é unha «merda de relixión» que se dedica a encubrir pederastas.

É pouco coherente combater o prexuízo contra os musulmáns mentres se incorre en difamación contra os católicos. E non parece que iso teña movido á Fiscalía a actuar; ademais, polo que me consta, non hai en España condenas por discurso de odio contra cristiáns, aínda que por medios e redes circulan frecuentemente afirmacións non menos agresivas que as do padre Ballester.

Liberdade de expresión e límites legais

Leín con atención o texto de Ballester que parece estar no núcleo da acusación: un artigo de prensa titulado ‘O imposible diálogo co islam’, que denota a preocupación do autor por dous temas. Un é o avance dun extremismo político de carácter violento que afirma fundamentarse no islam.

O outro é a persecución que sofren moitos cristiáns en países islámicos. Como tantos outros dentro e fóra de España, comparto esa preocupación. É máis, considero vergonzoso que a comunidade internacional non se mova de verdade –e nalgúns casos garde clamoroso silencio– ante esa persecución relixiosa, ás veces materializada en horribles matanzas.

Eses feitos xerarían ondas de indignación (real ou aparente) se estivesen motivados, por exemplo, polo orixe étnico, o sexo ou a orientación sexual. Ou quizais mesmo se se tratase dunha relixión distinta da cristiá.

Non comparto, en cambio, as ideas que expón Custodio Ballester nese artigo e noutras declaracións que escoitei del estes días. Creo que se equivoca, na forma e no fondo. Simplifica problemas complexos e prescinde dunha parte significativa da realidade, de xeito non demasiado diferente dos que vomitan soflamas anticatólicas na prensa ou nas redes.

E acaba por transmitir á sociedade española unha mensaxe m