Bosque Encantado de Aldán: o prezo de que un emblema siga en mans privadas

Poucas preguntas xeran tanto interese no Morrazo como a do futuro dun paraxe que durante décadas formou parte do imaxinario colectivo da comarca. E a resposta, a día de hoxe, é incómoda de enunciar: non hai ningunha. Nin proxecto, nin calendario, nin negociación en marcha. O Bosque Encantado de Aldán mantense nun punto morto que di moito —e nada bo— sobre a fraxilidade dos espazos naturais de gran valor cando a súa sorte depende exclusivamente da vontade dos seus donos.

Unha compra que espertou esperanzas, logo desinfladas

A operación que cambiou a titularidade da finca en 2024 viviuse entón como unha posible bisagra. quen coñecía a historia do lugar lembraba que a venda podía abrir dous camiños: o peche definitivo do acceso ou, no escenario máis desexado, que algunha parte do terreo acabase integrándose no patrimonio municipal de Cangas. Ningún dos dous se materializou. O que existe hoxe é, sinxelamente, terra privada en situación de espera, sen obra prevista e sen transformación algunha no horizonte.

O desaxuste entre expectativa e realidade é notable. A sociedade local, afeita a visitar o enclave de Frendoal, segue acudindo a un espazo cuxa condición xurídica non cambiou pero cuxa xestión futura ninguén pode garantir. Canto tempo pode un paraxe querido por miles de persoas quedar suspendido no limbo administrativo sen que nada nin ninguén asuma a responsabilidade da súa conservación?

O diálogo co Concello, apagado antes de acenderse

Segundo trascendiu, houbo nunha fase inicial contactos entre os novos propietarios e o Concello de Cangas. Aquela fase non frutificou en acordo ningún, nin de venda nin de cesión, e nestes momentos non consta que ningunha das partes tomase a iniciativa de retomar a conversa. O resultado é unha relación institucional paralizada xusto cando o interese público esixiría o contrario.

O caso convida a plantexarse unha cuestión de fondo que trascende Aldán: que instrumentos teñen os concellos galegos para proteger enclaves privados de alto valor paisaxístico cando os seus propietarios non teñen obrigación de facer nada? A resposta, na maioría dos casos, é ben pouco. Sen figuras de protección específica e sen orzamento para compras de terreo, os concellos quedan coa única carta do diálogo, e se a outra parte non quere xogar, a partida remata.

Propietarios silenciosos e un acceso que segue aberto

Dos actuais donos apenas hai que destacar o esencial: son persoas vinculadas á zona que adquiriron os terreos, segundo se explicou dende o seu entorno, por afinidade co lugar e non con ánimo de montar un negocio turístico. Esa vocación de manter a finca «tal cal» ten unha lectura tranquila —ninguén vai urbanizar o bosque— e outra inquietante: tampouco ninguén vai coidalo de maneira planificada. As únicas intervencións coñecidas foron retiradas puntuais de árbores.

A cuestión do acceso resume ben a ambigüidade da situación. No pasado chegaron a instalarse carteis advertindo do carácter privado do recinto, pero acabaron desaparecendo. Hoxe non existe unha decisión coñecida de pechar o paso, o que permite que o enclave reciba visitas como sempre o fixo. Pero é unha tolerancia de facto, non un dereito: pode cambiar mañá sen que os visitantes teñan nada que alegar.