O boicot das peonadas bloquea 31.000 operacións en Galicia

Máis de trinta mil intervencións cirúrxicas están en xaque nos hospitais galegos tras a negativa do persoal sanitario a realizar as coñecidas como peonadas. A decisión, lonxe de ser un simple desencontro laboral, ameaza con alongar aínda máis as listas de agarda nunha comunidade onde cada semana conta para milleiros de pacientes.

A presión asistencial multiplícase nos centros de saúde de toda a xeografía galega mentres os sindicatos e a administración sanitaria miden as súas forzas. O resultado, polo de agora, é un bloqueo que pon en cuestión a capacidade do sistema público para responder á demanda. E a pregunta flota no aire: quen asume o custo desta parálise?

As peonadas, no punto de mira

Quen non estea familiarizado coa xerga hospitalaria quizais ignore o peso das peonadas no engrenaxe sanitario de Galicia. Trátase de horas extra, xeralmente vespertinas, que o persoal médico e de enfermaría realiza fóra da súa xornada ordinaria para aliviar as listas de agarda. En hospitais como o da Coruña ou o de Ourense, estas quendas especiais convertéronse en peza clave para manter o ritmo de intervencións.

Porén, o conflito estalou hai apenas unhas semanas. O detonante: un desacordo sobre as condicións económicas e laborais destas horas extraordinarias. Fontes sindicais sosteñen que a retribución non compensa o esforzo nin o desgaste. Dende a administración, pola contra, apélase á responsabilidade colectiva nun momento delicado para a sanidade pública. O certo é que a falta de acordo derivou nun boicot practicamente total ás peonadas.

O dato é elocuente: 31.000 operacións anuais pendentes de execución só en Galicia dependen destas quendas adicionais. Abonda con mirar o calendario para entender a gravidade do asunto. Cirurxías que debían realizarse nas próximas semanas quedan agora en suspenso, sen data nin garantía de resolución a curto prazo.

O efecto dominó nas listas de agarda

Poucas veces un conflito laboral tivo tanta repercusión directa na vida cotiá dos galegos. Para os pacientes, a suspensión das peonadas tradúcese en meses de incerteza. Unha intervención de cataratas, unha prótese de cadeira, unha simple operación de hernia: todo pode verse demorado sine die.

Un responsable sanitario de área recoñece que a situación é «moi preocupante», sobre todo en provincias como Lugo e Pontevedra, onde a presión asistencial xa era elevada antes do boicot. En hospitais comarcais, o impacto é aínda máis visible. Pacientes de zonas rurais, como a Terra Chá ou A Mariña, ven como as datas prometidas para as súas operacións se evaporan dun día para outro. Demasiado tempo.

Cómpre lembrar que Galicia pechou o ano pasado con máis de 40.000 persoas agardando por unha operación, segundo datos do Sergas. Agora, a cifra ameaza con dispararse se non se resolve o conflito. O temor a un colapso nos quirófanos é compartido por boa parte do persoal sanitario. «Non podemos asumir máis carga coas actuais condicións», advirte unha profesional de enfermaría en Santiago.

Negociacións encalladas e malestar crecente

Mentres tanto, as conversas entre sindicatos e administración permanecen nun punto morto. As posicións semellan irreconciliables: por unha banda, a esixencia de melloras salariais e de descanso; pola outra, o chamado á corresponsabilidade e ao axuste orzamentario. Aquí está a clave. A falta de diálogo efectivo non fai máis que aumentar a desconfianza e o desánimo nas cadras.