Dous incendios forestais manteñen en vilo este sábado á provincia de Ourense. O máis inquietante, orixinado no concello de Riós, xa arrasou unhas vinte hectáreas e avanza cara ao núcleo de Fumaces, un risco que levou a Medio Rural a decretar a situación dous de emerxencia. En paralelo, un segundo foco nado á medianoite queima o monte fronteirizo entre Melón e Ribadavia, en plena comarca de O Ribeiro.
Vinte hectáreas e un pobo no punto de mira
Vinte hectáreas. Esa é a superficie calcinada polo lume de Riós cando se activou o novo nivel de alerta, e aí está a chave de todo: as lapas xa non percorren monte despoboado, senón que se achegan a un núcleo habitado, Fumaces. Ese matiz cámbiao todo na escala da resposta.
A ninguén se lle escapa o que supón ese salto administrativo. Un incendio pasa de ser un parte máis do verán a emerxencia declarada en canto ameaza vivendas ou persoas, e por iso a consellaría de Medio Rural elevou o nivel. Coa situación dous en marcha, a operación deixa de ser unha xestión ordinaria para concentrar todos os reforzos dispoñibles sobre un mesmo punto.
Riós, para quen non pise a miúdo o sueste provincial, é un concello da comarca de Verín pegado á raia portuguesa. Ladeiras empinadas, núcleos de poboación dispersos e extensións enormes de monte. Unha paisaxe habitual na Galicia interior e, á vez, unha das máis incómodas para quen ten que cortar o avance das lapas.
O Ribeiro esperta cunha fumareda
Quen abriu a xanela este sábado en O Ribeiro atopouse de golpe con olor a queimado e unha fumareda densa estendéndose pola comarca. De feito, o primeiro aviso da xornada chegou de alí: o lume orixinouse á medianoite no monte que fai de fronteira entre os concellos de Melón e Ribadavia, e en poucas horas consumiu arredor de catro hectáreas.
Non é menor o dato do dispositivo despregado. Oito axentes, un técnico forestal e dez brigadas traballaban desde o arranque sobre o terreo, apoiados por unha pala e dez motobombas. Despois chegou o reforzo desde o aire, con dous avións sumándose ás descargas sobre un terreo quebrado de monte baixo e viñedos, nunha das zonas produtoras máis célebres de Galicia.
Catro hectáreas fronte a vinte. A diferenza de escala é notable; a angustia, en ambos os dous casos, exactamente a mesma.
Que cambia exactamente coa situación dous
Convén lembrar que o plan de emerxencias por incendios forestais de Galicia articula tres situacións de gravidade crecente. A segunda resérvase para lumes que comprometen a persoas ou a bens relevantes, e obriga a concentrar nun único mando a axentes forestais, brigadas, medios aéreos e servizos de protección civil. É, na práctica, o recoñecemento oficial de que o problema excede a rutina dun verán calquera.
Ata última hora da tarde, coa información actualizada pasadas as nove, os medios de extinción seguían a traballar nas dúas localizacións. Non consta, por agora, orde de desaloxo para Fumaces nin para outras poboacións cercanas, aínda que o que ocorra co lume de Riós durante a noite marcará o ton da xornada do domingo.
O calendario do risco
Mediados de agosto. Sábado de tempada alta para o lume, co monte en pleno verán e unha Galicia interior cargada de combustible forestal tras décadas de abandono do rural. As brigadas sábeno ben. O certo é que o calendario apenas regala treguas: calquera faísca atopa estas semanas material de sobra para correr ladeira abaixo.
A diferenza entre un parte menor e unha emerxencia nivel dous pode reducirse a cuestión de vento, de minutos, da dirección na que amence a lapa. E cando o monte chega ata a porta das casas, como ameaza con ocorrer en Fumaces, a discusión sobre prevención e limpeza do territorio deixa de ser teóri
