Galicia supera xa as 833.658 mascotas inscritas no Regiac, o rexistro galego de identificación de animais de compañía, e preto do 90% dese censo son cans. O resultado é chamativo: por cada persoa menor de idade na comunidade —que rondan as 365.000— hai algo máis de dous cans rexistrados. Os datos, actualizados este marzo, debuxan unha realidade social e administrativa que mestura a aplicación da lei, cambios demográficos e un negocio crecente arredor dos animais de compañía.
Un rexistro que desvela o que había debaixo da alfombra
Os números de agora non saen da nada. A entrada en vigor da Lei de benestar animal en 2018 impulsou a miles de propietarias e propietarios a sacar do anonimato as súas mascotas, e desde entón as inscripcións no rexistro aumentaron un 78%. A Consellería de Medio Ambiente eleva a 833.658 o total de animais anotados no Regiac, un censo onde, ademais dos cans, figuran gatos, furóns e aves rapaces. Desde o pasado agosto a media de altas mensuais supera o milleiro, o que confirma que o proceso de identificación e o impulso administrativo non foron flor dun día.
Se se aplica o porcentaje aproximado —un 90% de cans sobre o total—, Galicia conta hoxe con arredor de tres cuartos de millón de cans rexistrados. Esa cifra converte os cans en actores visibles da vida urbana e tamén rural: en cidades como Vigo ou A Coruña os parques caninos e as tendas especializadas forman parte xa do mobilario social, mentres no interior manteñen o seu papel histórico nos núcleos agrarios.
Non todo son boas novas na contabilidade do rexistro. Entre os 833.658 animais inclúense 20.606 cans potencialmente perigosos, unha cifra que, con todo, descendeu respecto aos 21.641 contabilizados hai dous anos. A Xunta insiste na obrigatoriedade de identificar e rexistrar todos os cans sen excepción, e a normativa estatal ampliou esa obriga agora tamén a gatos, furóns e determinadas aves. Algunhas das esixencias previstas polo lexislador estatal, como a obrigatoriedade de realizar un curso formativo para ter mascotas, seguen pendentes de desenvolvemento regulamentario.
Demografía, soidade e novas formas de compañía
Que haxa máis cans que nenos non é un fenómeno illado en Galicia; con todo, adquira un matiz propio sobre o tapiz demográfico da comunidade. Galicia é unha das comunidades máis envellecidas de España, con taxas de natalidade baixas e un saldo migratorio que durante décadas esvaziou vilas e apenas rexuveneceu as capitais. Nese escenario, as mascotas ocupan espazos afectivos que antes correspondían á familia extensa: sustitúen compañía en fogares monoparentais ou unipersonais e son ponte emocional para moitas persoas maiores que permanecen no seu pobo.
Tamén pesa a estrutura da vivenda e do traballo: máis persoas viven soas ou traballan desde casa, o que facilita a convivencia con animais. A presenza de cans, ademais, está relacionada cun novo mercado de servizos locais —adiestradores, gardarías caninas, clínicas e peluquerías— que foi profesionalizándose. Non é de balde: manter un animal implica gasto recorrente en alimentación, veterinarios e coidados, e esa economía doméstica convive agora coa dunha Galicia que loita por atraer poboación nova e frear a despoboación nas áreas rurais.
Control, sancións e retos administrativos
A expansión do rexistro trouxo tamén obrigas e procedementos. A identificación por chip e a inscrición no rexistro autonómico son xa norma, e a infracción máis repetida segue a ser non identificar os animais, unha falta que ten carácter grave. A Xunta tramit
