Membros da Asociación Galega de Covid Persistente presentaron este venres unha queixa ante a Valedora do Pobo para reclamar á Xunta a aprobación dun protocolo que recoñeza a covid persistente como unha enfermidade e non como simples secuelas. O colectivo, que leva máis de dous anos solicitando reunións co Sergas sen obter resposta, reclama asistencia integral e unha coordinación efectiva entre atención primaria e especialistas. A demanda foi trasladada na comunidade autónoma de Galicia, onde a asociación afirma que a afección segue afectando a miles de persoas. Segundo os seus representantes, o tratamento administrativo que se dá ao problema minimiza a gravidade dunha enfermidade crónica e multisistémica.
A organización insiste en que a covid persistente se desenvolveu tras a infección e provoca danos de carácter sistémico e multiorgánico, cunha evolución incerta que en moitos casos resulta altamente discapacitante. Algúns pacientes logran estabilizar os síntomas, pero outros empeoran co tempo; hai casos que quedaron postrados na cama, persoas que perderon a autonomía e, lamentablemente, falecementos vinculados a complicacións. Esta realidade, din os afectados, esixe un enfoque médico e social que integre seguimento, diagnóstico e programas específicos de rehabilitación. A ausencia de protocolos concretos provoca, na súa opinión, que moitos enfermos queden desatendidos dentro do sistema sanitario.
No seu escrito á Valedora do Pobo, a asociación subliña a falta de coordinación entre atención primaria e atención especializada como un obstáculo clave para a atención axeitada. Denuncian que non existen vías claras de derivación nin circuitos de diagnóstico e tratamento que garantan continuidade asistencial. Así mesmo, reclaman a creación de unidades multidisciplinares ou equipos de referencia capaces de abordar a complexidade da enfermidade desde a rehabilitación, a medicina interna, a neumoloxía e a saúde mental. Sen esas estruturas, advirten, os pacientes reciben respostas parciais e tratamentos fragmentados que non resolven a súa situación.
Os representantes do colectivo recordan que a reivindicación non é nova: levan máis de dous anos intentando abrir un diálogo coa administración sanitaria galega sen recibir contestación satisfactoria. Por iso decidiron acudir á institución do Defensor del Pueblo autonómico para que medie e facilite a apertura dunha mesa de traballo con Sergas e a Xunta. A intervención da Valedora, segundo explican, busca forzar a creación de cauces oficiais de participación e a elaboración dun protocolo que vele polos dereitos asistenciais e laborais. A medida pretende, ademais, visibilizar a dimensión social e económica dunha enfermidade que moitas veces queda invisibilizada.
O colectivo advirte do impacto na vida laboral e familiar de quen padecen covid persistente: perda de emprego, dificultades para acceder a prestacións e necesidade de apoios prolongados. Reclaman que as avaliacións de incapacidade teñan en conta a natureza fluctuante e multisistémica da enfermidade e que se establezan criterios claros para a rehabilitación a longo prazo. Tamén piden formación específica para profesionais sanitarios co obxectivo de evitar diagnósticos erróneos e demoras que empeoren a evolución clínica. Para a asociación, a ausencia de protocolos agrava a inequidade na atención sanitaria.
Desde o eido sanitario, a comunidade científica mantén debates sobre os mecanismos fisiopatolóxicos e as mellores estratexias terapéuticas, o que engade complexidade á política asistencial. Non obstante, a asociación sostén que esa incerteza non pode ser excusa para a inacción administrativa e reclama medidas concretas xa. Entre elas, a implantación de programas de rehabilitación accesibles, a creación de rexistros de pacientes e o establecemento de rutas de derivación entre niveis asistenciais. Estas propostas, aseguran, facilitarían un seguimento continuado e unha investigación máis sólida sobre a enfermidade.
A petición da Asociación Galega de Covid Persistente súmase a iniciativas similares noutras comunidades e á presión de colectivos de pacientes que solicitan recoñecemento e recursos. A resposta da Xunta e do Sergas non se producira oficialmente ao peche deste texto, polo que a intervención da Valedora podería acelerar unha negociación que ata agora non tivo avances visibles. Os afectados esperan que o trámite sirva para que a Administración acepte a necesidade de protocolos específicos e asigne recursos para o seu desenvolvemento.
Na súa comunicación, a asociación apelou á sensibilidade pública e ás institucións para que non se converta nunha cuestión invisible e que, en cambio, se recoñeza a magnitude do problema. Reclaman que o debate pase da terminoloxía administrativa a medidas concretas que melloren a calidade de vida dos enfermos e eviten que queden perdidos no sistema sanitario. Mentres agardan unha resposta institucional, os pacientes e as súas familias continúan denunciando a falta de apoio e a incerteza sobre o futuro sanitario e laboral de quen viven con covid persistente.