O que decidiu a Ana Belén Menéndez e José Manuel Argiz converterse en familia de acollida foi a posibilidade de explicar aos seus tres fillos (un en común e outro de cada un deles con parellas previas, agora xa emancipados) o significado real dun verbo.
«Molestábame moito que dixesen ‘necesito este xogo’ ou ‘cómprame este pantalón que o necesito’. Quería que visen que hai nenos que, de verdade, precisan un pantalón», explica ela.
O proceso de acollida
Fixeron o curso formativo que Cruz Roja de Lugo ofrece aos que inician ese proceso e pasaron as entrevistas. Os técnicos falan coa parella xunta e por separado para cerciorarse de que é unha vontade compartida, que non hai unha persoa implicada e outra que simplemente asinte.
Recibíronos na súa casa, amosando que tiñan un fogar axeitado para acoller a un neno. E agardaron.
Un luns pola mañá do verán de 2017 Ana Belén, como outros mil luns pola mañá, descolgou o teléfono. «Ás 9 chámanme e dinos: ¿Podes vir ás 12 a recoller ao bebé? O meu marido estaba a traballar nunha esquina de Lugo e eu na outra», explica.
Entón, ao contrario do que agora, as familias de acollida non tiñan dereito a un permiso de maternidade ou paternidade. Acolleiron a un bebé de poucos meses, que ao día seguinte Ana Belén levou ao seu traballo de cociñeira.
En decembro dese mesmo ano, deixou ese posto para centrarse só no coidado dos nenos.
A acollida permanente e os seus retos
Aquel bebé segue vivindo con eles en acollida permanente. David Castro e Carmen Fernández, o psicólogo e a traballadora social do programa de Cruz Roja, explican que esa é unha fórmula que se aplica nalgunhas situacións nas que o neno segue mantendo contacto coa súa familia biolóxica, aínda que non poida asumir o seu coidado.
Ambos fan fincapé en que a característica principal do acollemento familiar é que se trata dunha situación temporal. Cando un menor non pode permanecer coa súa familia de orixe porque esta non está en condicións de facerse cargo del —por problemas de adicción, marxinación, vidas non adaptadas…— búscaselle outra que o acolla de forma provisional, pero o obxectivo último é que teña unha familia definitiva; a biolóxica, se é posible, ou unha de adopción, se non o é.
Por iso, un neno pasa un máximo de dous anos, prorrogables por seis meses máis, en acollida. Durante ese período mantén contactos periódicos, xeralmente semanais, coa súa familia biolóxica.
Se esta está en condicións de facerse cargo del, pode recuperalo. Tendo en conta o benestar do menor, se o xuíz decide que non, buscarase unha familia de adopción.
O equipo de Cruz Roja insiste en que, polo momento, a acollida non é un paso previo á adopción, nin dá ás familias ningunha prerrogativa á hora de adoptar. «Non se pode estar simultaneamente na lista de acollida e na de adopción», lembran.
Con todo, a situación pode cambiar se, como anunciou o presidente da Xunta, se desenvolve e aproba unha nova lei que permita ás familias de acollida ter preferencia á hora de adoptar o neno que vive con elas.
O desafío emocional da despedida
«Somos só un ponte para que os nenos pasen da súa situación, calquera que sexa, a ter unha familia estable e un futuro. É un orgullo. Cando vexo que se van coas súas familias sinto moita satisfacción», di Ana Belén.
Con esas palabras toca o punto máis sensible de todo o programa, a razón que moita xente que coñece a súa condición alega para asegurar que nunca podería facer o que ela fai: despedirse dun neno ao que axudaches a criar, ás veces durante máis de dous anos.
Únete a la conversación
Regístrate gratis con tu email para comentar en las noticias. Tu opinión importa.