O pasado sábado, unha columna de fume negro erguíase sobre o barrio de A Cuña, sementando a lóxica alarma entre os viandantes e, especialmente, entre quen se atopaban nas inmediacións do Complexo Hospitalario Universitario de Ourense (CHUO). O incendio declarado na antiga granxa escola, unha propiedade da Deputación que acumula anos de desuso e que era utilizada habitualmente como refuxio por persoas okupas, foi finalmente controlado sen que se rexistrasen feridos. Con todo, o que podería ter sido un suceso menor converteuse nun novo capítulo dunha historia que a cidade leva anos escribindo: a dun patrimonio público que se deteriora ata converterse nun perigo.
O risco latente xunto ao hospital
O que elevou a preocupación a un nivel superior foi o contexto. O edificio, situado a escasos metros do principal centro sanitario da provincia, atópase rodeado dun extenso terreo con vexetación seca. A combinación dunha estrutura en estado de abandono, materiais inflamables acumulados durante anos, unha ocupación irregular e un contorno natural propicio para o lume representa unha bomba de reloxería. Nunha comunidade autónoma especialmente castigada polos incendios, a simple chispa pode desencadear unha catástrofe. A sorte quixo que o lume non se propagase á maleza circundante nin afectase ás instalacións hospitalarias, pero o susto foi maiúsculo e a pregunta queda no ar: cantos avisos máis necesita a administración para actuar?
Okupación e deixación: a dobre cara dun mesmo problema
O carácter «habitualmente okupado» do inmoble non é un detalle baladí, senón o centro da cuestión. Detrás da etiqueta de okupación escóndense varias realidades. Por un lado, a precariedade social e a falta de vivenda asequible que empurran a persoas a buscar abrigo en edificios abandonados. Por outro, a absoluta deixación de funcións da propiedade. Unha administración pública que permite que un inmoble da súa titularidade se deteriore ata o punto de se converter nun foco de inseguridade e insalubridade está incumprindo co seu deber de garantir a seguridade dos cidadáns. A antiga granxa escola xa non é un activo, é un pasivo que xera un problema social, urbanístico e, como se viu, ambiental. Cada semana que pasa sen unha intervención, a Deputación asume un risco que tarde ou cedo se materializa en sinistros como este.
Un patrimonio público en estado de coma
O suceso de A Cuña pon de manifesto unha tónica xeral na xestión dos bens inmobles públicos en desuso. Antigos colexios, granxas escola, residencias de tempo libre ou pavillóns deportivos salpican a xeografía da provincia como vestixios dun pasado que a administración non sabe, ou non quere, xestionar. Manter un edificio pechado e sen vixilancia non é gratis; o seu custo tradúcese en riscos xurídicos, en degradación urbana e, chegado o caso, na intervención de bombeiros e ambulancias. O custo do derrubamento ou a rehabilitación, aínda que elevado, adoita ser infinitamente menor que o custo acumulado do abandono, especialmente cando a seguridade das persoas está en xogo. A inacción ten un prezo, e o sábado estivemos a piques de pagalo moi caro.
Únete a la conversación
Regístrate gratis con tu email para comentar en las noticias. Tu opinión importa.