Difícil empeorar unha solución, pero logrouse. Os residentes da urbanización O Castelo, no monte Xalo, que levan meses abastecéndose de camións cisterna polas deficiencias do abastecemento habitual, denuncian agora que incluso esa auga deixou de chegar. Desde hai case dúas semanas, afirman, Carral non envía nin un só camión, e o que envía Cerceda apenas alcanza para un día.
O Concello de Carral, pola súa banda, argumenta que para ampliar o servizo de cisternas é necesario abrir un novo expediente administrativo. É dicir, burocracia. Mentres o papeleo avanza, as casas da urbanización seguen sen auga corrente.
Unha urbanización que xa viña de conflitos
O problema da auga no Xalo non é novo. Os veciños de O Castelo levan tempo protestando polas carencias do abastecemento na zona, e a súa mobilización chegou a plasmarse en protestas e no anuncio de accións legais contra os concellos de Carral e Cerceda. A imaxe de residentes manifestándose na comarca non é precisamente inédita.
Pero a situación agravouse. O presidente da comunidade de veciños relata que el mesmo leva sen auga desde o pasado 29 de agosto, e que o abastecemento desde Carral está interrompido desde hai aproximadamente quince días. A auga que procede de Cerceda, engade, só dá para unha xornada. A cifra fala por si só.
¿Represalia ou trámite?
A ninguén se lle escapa a incómoda coincidencia temporal. O propio portavoz veciñal confesa o seu temor a que o corte responda a unha represalia polas protestas que os afectados protagonizaron nos últimos meses. Non hai constancia oficial de que así sexa, e desde o Goberno local limítanse a apuntar ao expediente administrativo pendente. Pero a desconfianza, lastrada por meses de conflito, non parece casualidade aos ollos de quen viven o problema.
Cabe preguntarse, ademais, que peso real ten un trámite cando está en xogo un servizo básico como é a auga potable. Se o abastecemento dependía de camións cisterna —solución xa de por si precaria e temporal—, interrompelo sen alternativa inmediata agrava unha carencia que a administración ten a obriga de atender.
Un conflito que pide solución de fondo
O certo é que a auga a bordón nunca foi a resposta. Foi un parche, e os propios afectados enténdeno así: parecíalles unha solución pobre cando funcionaba. Agora, sen sequera iso, a pregunta xa non é se o parche é suficiente, senón se o servizo se vai restablecer con urxencia.
Mentres o expediente municipal avanza ao seu ritmo administrativo, os residentes de O Castelo manteñen sobre a mesa a vía xudicial contra ambos os concellos. A ameaza de demanda non é retórica baleira: é a consecuencia natural dun conflito que se prolonga demasiado. Demasiado tempo.
A auga é un servizo esencial, e a súa xestión en núcleos afastados das redes centralizadas esixe decisións áxiles, non trámites que se eternizan. Carral e Cerceda teñen a palabra; os veciños do Xalo, a paciencia xa esgotada. ¿Cantos expedientes administrativos fan falla para que un camión cisterna volva subir ao monte?