Un sismo de 7,4 graos sacudiu este luns a cidade colombiana de Pereira, unha das máis castigadas polo terremoto. A case oito mil quilómetros de distancia, na localidade coruñesa de As Pontes, un veciño de orixe colombiana viviu máis de dez horas de incerteza absoluta ata lograr confirmar que os seus pais saíran con vida dun dos episodios xeolóxicos máis violentos dos últimos tempos no país suramericano.
O silencio insoportable do outro lado do océano
Quen teña familia no estranxeiro coñece ben esa frío repentino que percorre o corpo cando os teletipos internacionais empezan a cintilar con novas de catástrofes. Neste caso, o relato da angustia comezou a correr coa nova do devastador movemento telúrico. Pereira, o epicentro das preocupacións familiares, amenceu entre cascallos e o caos propio dunha traxedia desta magnitude. Tempo de máis. Cada minuto sen comunicación telefónica se antolla unha eternidade cando a natureza desata a súa furia sen previo aviso.
A ninguén se lle escapa a crudeza da situación. Mentres os medios de comunicación comezaban a difundir as primeiras e desoladoras imaxes da cidade, desde As Pontes as xestións para localizar os familiares multiplicáronse. A persoa afectada, aveciñada no norte de Galicia desde hai aproximadamente un ano e medio, tirou de enxeño e de contactos para suplir a falta de comunicación directa coa zona catastrófica. Redes sociais, chamadas interrompidas e mensaxes sen resposta conformaron a paisaxe dunha mañá que parecía non ter fin.
O azar e a xeografía do susto
Difícil imaxinar o peso da incerteza. A casualidade quixo que, no preciso instante do sismo, ámbolos dous proxenitores se encontraran nos seus respectivos lugares de traballo, inmersos nunha rutina que o tremor partiu en dous. O pai atopábase impartindo clases nun centro educativo da cidade, un espazo que, como ocorre nestas emerxencias, requiriu unha evacuación inmediata e urxente de todo o alumnado para evitar males maiores.
Non é menor o dato da localización materna. A nai traballaba nunha panadaría situada nun barrio de Pereira especialmente castigado pola violencia do movemento sísmico. Falamos dunha zona onde varios inmobles colapsaron definitivamente, sepultando baixo os cascallos décadas de vida comunitaria. Cómpre recordar aquí a magnitude real da traxedia urbanística: non falamos de simples danos estruturais, senón de edificios completos que se viñeron abaixo ante a forza da terra. Que o establecemento onde se encontraba a nai resistise o embate é xa cualificado desde Galicia como un verdadeiro milagre. A arquitectura, tantas veces esquecida nos códigos de construción de zonas sísmicas, marca a fina liña entre a vida e a morte nestes contextos.
Unha comunidade conectada pola emerxencia
As redes sociais, que tantas veces reciben críticas polo seu uso frívolo, demostraron unha vez máis o seu enorme valor como ferramenta de supervivencia emocional e informativa en crises graves. Ata lograr a ansiosa confirmación de que ámbolos dous familiares estaban fóra de perigo, o veciño radicado en As Pontes tivo que tecer unha complexa rede de contactos para recompilar pistas sobre o paradoiro dos seus seres queridos. A confirmación final chegou grazas á cadea de solidariedade dixital.
Poucas veces o instinto de supervivencia emocional resulta tan evidente como cando a traxedia golpea aos nosos desde a distancia. O caso desta familia, dividida entre a xeografía galega e a colombiana, resume á perfección a realidade dunha comunidade migrante que se ve obrigada a procesar o trauma desde a lejanía, ancorada a unha pantalla de teléfono e rezando por un simple «estou ben». É a outra face, moitas veces invisíbel, de calquera catástrofe natural que ocupa os nosos informativos.
