O futuro do tren en Galicia segue no aire. Mentres avanza o reloxo, o Goberno debe decidir se mantén o ancho de vía tradicional ou aposta pola normalización co resto de Europa. As administracións locais xa advertiron da urxencia. Demasiado tempo.
¿Un tren para todos ou para poucos?
O debate sobre o ancho de vía non é novo, pero gañou intensidade nos últimos meses. Un alto cargo municipal sinalou que a infraestrutura ferroviaria na comunidade non pode seguir desconectada do corredor atlántico europeo. A conexión con Portugal está en xogo, e con ela, oportunidades de transporte e desenvolvemento económico para rexións como O Baixo Miño ou A Limia.
A diferenza de ancho de vía impide que os trens circulen sen cambios de plataforma ou transbordos custosos e lentos. Nunha época na que a sustentabilidade e a eficiencia marcan o ritmo do transporte, manter unha vía incompatible co estándar europeo soa, para moitos, a anacronismo. Non é menor o dato: o custo de adaptación medra con cada ano de espera.
A presión desde o terreo
En Xinzo de Limia, onde a agricultura depende de boas comunicacións, comerciantes e cooperativas levan meses reclamando unha solución. «Non podemos seguir illados por ferrocarril mentres outros avanzan», dixo un responsable do sector loxístico. A falta de conexión directa co interior peninsular limita o acceso a mercados, especialmente para produtos perecedoiros.
Basta con mirar ao sur: en Portugal xa se realizaron investimentos para compatibilizar as súas vías co sistema europeo. Se Galicia non segue o ritmo, o risco é quedar fóra dunha rede que xa comeza a funcionar. Aí está a clave. As decisións tomadas agora definirán non só o transporte do presente, senón tamén a capacidade de atracción de investimentos nos próximos trinta anos.
A encrucillada do Goberno
O Ministerio de Transportes recibiu informes técnicos, estudos de custo-beneficio e presións desde as administracións galegas. Fontes xudiciais non interviñeron neste asunto, pero a Administración autonómica presentou alegacións para impulsar a modernización. O certo é que a decisión non é só técnica: é política e estratéxica.
Adaptar o ancho de vía supón un investimento millonario, pero non facelo podería ter un prezo aínda maior en termos de illamento. A rede convencional galega, coas súas ramificacións cara a Pontevedra, Ourense e Lugo, foi pensada noutro século. Hoxe, co AVE xa operativo en tramos clave, persiste unha dualidade incómoda: trens de alta velocidade que non chegan a todos os lados, e liñas convencionais que non se integran en ningunha rede maior.
Unha persoa investigada en asuntos administrativos non relacionados con este tema, pero con coñecemento do expediente, suxeriu que «a parálise non é neutral: favorece o statu quo, e o statu quo prexudica a Galicia». Non parece casualidade que as protestas máis intensas veñan de municipios que ven como os seus proxectos de desenvolvemento quedan freados por unha liña de ferrocarril que non avanza.
A cidadanía, na estación
Mentres tanto, os viaxeiros seguen subindo a trens rexionais con horarios pouco frecuentes e conexións precarias. En estacións como aquela na que os cartaces aínda anuncian saídas con tinta desgastada, a sensación é a dun sistema esquecido. Ninguén dubida de que o tren debe modernizarse. Pero o retraso en tomar unha decisión clara xera desconfianza.
En paralelo, o Plan Estratéxico de Infraestruturas Ferroviarias (PEIT) segue sobre a mesa, con propostas que inclúen tanto a conversión de vía como a ampliación de corredores. Con todo, sen unha definición clara sobre o ancho, os proxectos avanzan a medio gas. Cómpre lembrar que hai apenas un ano, unha sentenza xudicial noutra comunidade forzou o investimento en interoperabilidade ferroviaria.
Únete a la conversación
Regístrate gratis con tu email para comentar en las noticias. Tu opinión importa.