A pornografía ou o ciberacoso, riscos dixitais para o menor

A ONG Aldeas Infantiles SOS advirte no seu informe «Enredados con las pantallas», publicado o 10 de marzo de 2026, sobre os riscos que enfrontan nenos e adolescentes no entorno dixital en España, desde a exposición á pornografía ata o aumento do ciberacoso, a desinformación e os discursos de odio. O estudo sitúa a alarma no elevado acceso a dispositivos: máis do 70% dos menores entre 10 e 15 anos ten teléfono propio e aos 15 a cifra chega ao 94,8%. Segundo a organización, ese acceso masivo prodúcese en plataformas deseñadas para manter a atención mediante algoritmos e mecanismos como o scroll infinito. O informe reclama medidas educativas e familiares para previr danos no benestar emocional da mocidade.

O traballo recolle testemuños de adolescentes que describen cansazo mental, dificultades para desconectar, medo a perder contidos e unha presión constante por estar dispoñibles en liña. Eses relatos, apunta a ONG, non son anecdóticos senón o reflexo dun entorno que premia a permanencia e a inmediatez das interaccións. A presenza continua do teléfono, a sobreabundancia de estímulos e a priorización do chamativo por parte dos algoritmos configuran, segundo o informe, unha situación que afecta ao descanso e á saúde emocional. Neste contexto, a normalización da hiperconectividade dificulta que os xoves e as familias identifiquen límites saudables.

A exposición temperá á pornografía figura entre as preocupacións máis destacadas do informe: antes dos 16 anos, o 97,3% dos rapaces e o 78,3% das rapazas xa buscaron este tipo de contidos. Aldeas Infantiles SOS subliña que moitos deses materiais son violentos ou degradantes e que o seu consumo temperán pode distorsionar a construción do desexo e as expectativas afectivo-sexuais. A ONG advirte da influencia que estas narracións audiovisuais exercen sobre a formación de hábitos e crenzas en torno á sexualidade, especialmente cando non hai un acompañamento adulto que propicie unha análise crítica. Para os menores, a exposición repetida pode xerar concepcións erróneas e presións sobre o propio corpo e as relacións.

O ciberacoso é outra das ameazas en aumento: o informe estima que xa pode afectar a un de cada cinco adolescentes, con consecuencias que van desde a ansiedade e o illamento ata un aumento da ideación suicida. Os agresores aproveitan a amplificación e a viralidade das redes para atacar fóra do horario escolar e sen testemuñas directas, o que dificulta a identificación e a intervención temperá. Aldeas Infantiles SOS insiste en que a detección de sinais como cambios bruscos de humor, retraemento ou medo a revisar o teléfono debe activar respostas rápidas por parte das familias e dos centros educativos. Sen unha rede de apoio, o dano psicolóxico pode consolidarse e prolongarse no tempo.

No eido da información, a ONG alerta sobre a circulación rápida de bulos en plataformas dominadas por vídeos breves, onde a repetición de mensaxes e a priorización do sensacional facilitan que moitos adolescentes acepten falsidades como se fosen certas. Ademais, o informe chama a atención sobre comunidades da chamada «manosfera» que difunden discursos misóxinos e antifeministas, e sobre contidos que reforzan estereotipos de xénero e presións estéticas, especialmente entre as rapazas. A combinación de algoritmos que favorecen o viral e dunha capacidade crítica en formación convirte aos xoves en audiencias vulnerables a mensaxes tóxicos.

Como resposta, a guía de Aldeas Infantiles SOS propón que as familias expliquen aos menores como funcionan as plataformas dixitais e que papel xogan os algoritmos nos contidos que lles chegan. Recomenda establecer horarios e espazos de desconexión, retirar os dispositivos do dormitorio para protexer o sono e equilibrar o uso das pantallas con activid