O Consello da Xunta aprobou este luns, 23 de marzo de 2026, a aplicación do Plan de prevención e defensa contra os incendios forestais de Galicia, o Pladiga, para este ano. O paquete incorpora reforzos humanos e tecnolóxicos —entre eles 42 novas brigadas en época de alto risco, drones e sistemas de videovixilancia— e aumenta a Unidade de Directores de Extinción. O executivo autonómico defende a actualización como resposta aos “novos tipos de incendios de enorme intensidade nos últimos veráns”, segundo as palabras do presidente.
Medidas operativas e despregamento sobre o terreo
A principal novidade práctica do Pladiga 2026 é o reforzo do dispositivo operativo na tempada crítica. O plan contempla a incorporación de 42 brigadas adicionais nos meses de maior risco, un esforzo dirixido a acortar os tempos de resposta e a multiplicar as labores iniciais de control do lume. Ademais, a Xunta decidiu ampliar o período de traballo do persoal fixo discontinuo, unha figura que en Galicia foi tradicionalmente clave para soster a rede de extinción durante o verán e reducir a rotación de efectivos.
Na vertente de mando e coordinación, a Xunta impulsou a ampliación da UDEX —Unidade de Directores de Extinción— que pasa de contar con seis expertos a dispoñer de quince. A intención é mellorar a toma de decisións en grandes sinistros, con equipos de dirección máis asentados e multidisciplinares que poidan xestionar incendios de gran complexidade e duración.
A aposta pola tecnoloxía tamén adquire protagonismo. O Pladiga incorpora formalmente o uso de drones tanto para vixilancia como para apoio nas tarefas de extinción e recoñecemento post-incendio. Complementan esta estratexia sistemas de videovixilancia dedicados á detección precoz, que a Administración espera despregar en puntos sensibles da xeografía galega. O debate sobre a eficacia real destes aparatos vén de lonxe, pero os responsables autonómicos os ven agora como ferramenta necesaria para detectar focos incipientes e priorizar recursos.
Por que se revisou agora o plan
A actualización do Pladiga chega tras veráns con episodios de lume de gran intensidade que deixaron imaxes e danos que aínda resoan nos concellos rurais. Localidades como O Barco de Valdeorras experimentaron evacuacións e perdas materiais, escenas que ilustran a vulnerabilidade de amplas zonas do rural galego. A combinación de secas recorrentes, acumulación de combustible forestal e un tecido rural envelhecido converteu calquera conato nun risco serio de expansión.
Na explicación oficial, o presidente Alfonso Rueda subliñou a necesidade de “adaptarse aos novos tipos de incendios”, frase que resume a idea de que non basta con manter os esquemas tradicionais. A experiencia recente amosou incendios con comportamento extremo, que cruzan cortafogos e superan medidas defensivas clásicas. Por iso o Pladiga 2026 reforza tanto o compoñente humano —brigadas e dirección— como a detección e a intelixencia operativa.
Historicamente, o debate en Galicia sobre incendios mestura xestión forestal, política e economía rural. A estrutura do monte —con masas de eucalipto e piños, parcelas abandonadas e herba acumulada— e a ausencia de políticas de prevención sostibles a longo prazo alimentan o problema. A Xunta incorpora medidas técnicas, pero a pregunta de fondo segue sendo como lograr un modelo de ordenación do territorio que reduza a recorrencia e a virulencia dos incendios.
Repercusións, críticas e os próximos pasos
O Pladiga 2026 deberá pasar este venres polo Consello Forestal, órgano no que a Xunta adoita contrastar medidas con concellos, bombeiros e asociacións agrarias e forestais. A implementación práctica esixirá recursos: máis brigadas implican maior custo de persoal, logística e formación; os sistemas de videovixilancia e os drones requiren investimento, mantemento e protocolos claros de uso e coordinación cos servizos de emerxencia.
As reaccións no terreo adoitan mesturar alivio e escepticismo. Por un lado, veciños e alcaldes reciben con expectativa o reforzo de medios; por outro, organizacións ecologistas e plataformas rurais insisten en que a prevención activa —desbroces, recuperación de pastos, manexo de masas e políticas de repobo rural— é a ligazón que máis reduce o risco estrutural. Ademais, a ampliación da UDEX plantea un reto de perfil profesional: dirixir grandes intervencións non é só cuestión de experiencia senón de dispoñer de equipos técnicos ben coordinados e dotados de información en tempo real.
Tamén será necesario seguir de cerca o arranque da vixilancia con drones: a súa eficacia dependerá das localizacións, das condicións meteorolóxicas e de como se integren os datos nos centros de coordinación. A tecnoloxía aporta detección precoz, pero non substitúe á presenza humana no terreo nin a unha política forestal que minimice os elementos combustibles.
Ollando aos próximos meses, a proba de lume chegará coa primeira ola de calor estival. Se a Xunta materializa os compromisos do Pladiga en contratación, formación e despregamento tecnolóxico, podería reducir a extensión e a duración dos incendios; se non, as cifras de hectáreas afectadas volverán a ser o baremo máis cruel. En calquera caso, a actualización do plan pon sobre a mesa unha pregunta vella para Galicia: ¿imos limitarnos a apagar fogos ou imos investir en cambiar o panorama e as condicións que os alimentan?
