Xunta de Galicia e o seu Consello deram luz verde este luns, 23 de marzo de 2026, á aplicación do Pladiga para 2026, o Plan de prevención e defensa contra os incendios forestais. O documento, que se levará este venres ao Consello Forestal, incorpora reforzos de medios humanos e tecnolóxicos —entre eles drones e sistemas de videovixilancia— e pretende adaptar a resposta a fogos de maior intensidade que nos veráns recentes.
Medios sobre o terreo e novas unidades
A novidade máis destacada en materia de recursos humanos é a creación de 42 novas brigadas que prestarán servizo nos períodos de alto risco. Ese reforzo complétase coa ampliación do período de traballo do persoal fixo discontinuo, unha medida que busca dar continuidade a equipos que ata agora tiñan contratos máis fragmentados. A falta dunha cifra global oficial facilitada hoxe, a Xunta asegura que o dispositivo cubrirá «zonas estratéxicas» que nos últimos anos sufriron fogos de gran desenvolvemento, como as comarcas interiorías de Ourense e áreas da montaña lucense.
Ademais, o plan eleva a presenza de especialistas coa creación e expansión da UDEX (Unidade de Directores de Extinción), que pasará de 6 a 15 expertos. A UDEX actúa como mando técnico en incendios complexos e o seu aumento responde ao diagnóstico de que os incendios actuais requiren decisións rápidas e coordinadas, tanto na planificación das labores de extinción como na xestión dos recursos aéreos e terrestres.
A incorporación de drones e sistemas de videovixilancia figura entre as medidas tecnolóxicas máis visibles. Estas ferramentas servirán para detección temprana, vixilancia nocturna e apoio ao mando na toma de decisións sobre como e onde despregar brigadas e medios aéreos. Nunha rexión con quilómetros de franxa costeira e extensas masas forestais de difícil acceso, a perspectiva de visualización en tempo real supón, segundo fontes próximas á Consellería, un salto de calidade operativo.
Ante fogos máis intensos: leccións recentes e novas estratexias
O propio executivo autonómico admite que o plan responde a «novos tipos de incendios de enorme intensidade», expresión coa que o presidente da Xunta resumiu a tendencia constatada nos últimos veráns. Á esquerda e á dereita do mapa galego, veciños como os de O Barco de Valdeorras foron imaxe recorrente do risco: columnas de fume, desaloxos preventivos e noites en vela para os equipos de extinción. Esa memoria recente pesa na formulación do Pladiga e explica a aposta por dotacións máis estables e maior capacidade técnica.
A prevención figura tamén no paquete de medidas: ademais de vixilancia e brigadas, o plan preve intensificar as labores de defensa de perímetros en núcleos rurais, limpeza de cortalumes e promoción de boas prácticas agrícolas e forestais. Con todo, a Xunta anunciou medidas administrativas paralelas cando a situación meteorolóxica o aconselle: xa esta primavera se ordenou a suspensión temporal de queimas agrícolas e forestais en días de risco, unha norma que en anos anteriores contribuiu a frear ignicións evitables.
Non obstante, as estratexias preventivas choquen con problemas estruturais: o abandono rural, a proliferación de masas monoespecíficas como o eucalipto e a falta de xestión de combustibles forestais mantén o territorio nunha situación delicada. Técnicos e responsables municipais destacaron nos últimos meses que incrementar brigadas e drones é imprescindible, pero insuficiente sen un plan de ordenación da paisaxe e unha política de incentivos á xestión forestal sostible.
Repercusións locais e pasos inmediatos
O Pladiga 2026 incorpora medidas pensadas para activarse de inmediato de cara á campaña alta de incendios. Entre elas destaca o reforzo da coordinación cos concellos e coas policías locais para a vixilancia e para a xestión de posibles desaloxos. A Xunta preve que o incremento da UDEX mellore a coordinación interadministrativa en incendios complexos que requiren, por exemplo, apoio de medios aéreos dende o Estado e a colaboración con comunidades limítrofes.
No plano social, a aprobación do plan chega con expectativas encontradas. Veciños de zonas queimadas en campañas previas valoran a ampliación de brigadas e a detección por drones, pero exixen maior participación local nas labores de defensa —corte de vexetación arredor das casas, plans municipais de autoprotección— e máis transparencia sobre a localización concreta dos recursos. Por súa parte, alcaldes de municipios rurais insisten en que a prolongación do contrato de persoal fixo discontinuo permitirá dispoñer de equipos mellor adestrados e con máis experiencia acumulada.
A Xunta aínda ten que concretar o orçamento asociado e o calendario de despregamento. Fontes oficiais aseguran que o plan presentarase con cifras definitivas no Consello Forestal do venres, foro no que participan axentes sociais, técnicos e representantes municipais. Alí agárdase un debate sobre a coordinación co Executivo central e a posible mobilización de medios aéreos estatais en episodios de máxima gravidade.
A chegada de máis drones e a ampliación da UDEX son avances tangibles, pero a eficacia final do Pladiga dependerá da execución no terreo. Galicia leva anos pagando facturas incendiarias que combinan clima máis seco, vexetación acumulada e actuacións humanas imprudentes. A aprobación do plan é unha resposta técnica e organizativa necesaria; a pregunta que queda no aire é se será o punto de inflexión que, á vista da paisaxe galega e da súa xente, moitos levan reclamando desde hai tempo.