Os viticultores do Salnés e a organización Unións Agrarias rexeitaron este martes de maneira contundente a proposta da Denominación de Orixe Rías Baixas de reducir o rendemento máximo por hectárea de 12.000 a 10.000 quilos, unha medida que, segundo os afectados, encarecería a uva para o produtor e beneficiaría só a adegas con excedentes. A iniciativa, debatida na comisión permanente do Consello Regulador e pendente de ratificación en pleno, acendeu as alarmas nun sector que teme pola viabilidade das explotacións familiares. Os representantes do campo sosteñen que a redución castigaría a quen xa percibe ingresos por debaixo do salario mínimo e que non existe un informe técnico que xustifique a modificación.

No Salnés, a comarca máis afectada, hai máis de 3.600 viticultores que viven de explotacións medias de aproximadamente unha hectárea, e o cálculo económico é sinxelo e doloroso para o produtor. A un prezo medio de 2 euros por quilo, unha colleita de 12.000 quilos supón uns 24.000 euros brutos anuais; retirar 2.000 quilos do cupo significaría deixar de ingresar arredor de 4.000 euros para a explotación media, sen que diminúan os custos de produción. Os sindicalistas agrarios alertan de que ese recorte convertería en insostible a conta económica de moitas familias, que xa afrontan gastos de man de obra, fitosanitarios e mantemento con marxes estreitas.

A organización Unións Agrarias expresou a súa oposición frontal e reclamou transparencia e fundamento técnico antes de calquera cambio regulador; na rolda de prensa participou, entre outros, o secretario xeral Roberto García, quen acusou os promotores da iniciativa de buscar un atallo para abaratar a compra de uva e solucionar así problemas privados de stock nalgunhas adegas. García defendeu que unha modificación desta magnitude non pode sustentarse en filtracións nin en votacións parciais sen documentación que a avale. Segundo o seu relato, a proposta foi impulsada por Asaga e por seccións do Sindicato Labrego Galego do Condado e do Rosal e conta co respaldo de algúns vogais do Consello Regulador, pero carece de respaldo técnico.

CONTENIDO PATROCINADO

Salado Golf & Beach Resort

Descubre la oportunidad de inversión más exclusiva del Caribe. Villas de lujo con retorno garantizado del 12% anual en Punta Cana.

Conoce más →

A falta dun informe que explique o impacto agronómico, económico e de calidade é unha das críticas reiteradas polos produtores, e na comisión permanente rexistráronse reproches polo procedemento. O vogal de Unións na denominación, Manuel Ángel Dopazo, subliñou que reducir o rendemento non baixa os custos fixos e que, polo tanto, recortar quilos equivale a recortar ingresos sen mellora ningunha da conta de explotación do agricultor. Para Dopazo, trasladar o axuste de stocks dunha adega concreta ao conxunto da denominación sería inxusto e podería provocar consecuencias perversas para a cadea produtiva.

Na votación na comisión permanente, as grandes cooperativas que compran e comercializan máis uva aliñáronse contra o recorte: adegas como Martín Códax, Condes de Albarei e Paco & Lola apoiaron a posición de Unións, argumentando que non teñen problemas de stock que xustifiquen unha medida xeral. Os promotores sosteñen, pola súa parte, que o axuste axudaría a equilibrar o mercado e a preservar a calidade, pero non fixeron público ningún estudo que o avale. Esa división evidencia a fragmentación do sector entre operadores que avogan por regulacións máis estritas sobre rendementos e quen advirte do impacto social e económico sobre a base produtora.

A patronal agraria alerta de efectos indesexados: obrigar a moitos viticultores a deixar uva fóra de cupo podería empuxar vendas ao mercado paralelo ou directamente ao desperdicio, medidas que empeorarían a trazabilidade e a fiscalidade do produto. Unións advirte tamén do risco de presión sobre os prezos ao produtor no punto de compra, xa que unha menor dispoñibilidade oficial de quilos tería o efecto inmediato de rebaixar a demanda por parte de adegas con excedentes. Para os pequenos agricultores, que en moitos casos xa compaxinan a viticultura con outras actividades, a saída dese excedente por canles non oficiais sería unha vía de supervivencia con consecuencias negativas para o conxunto da denominación.

O asunto pasa agora ao pleno do Consello Regulador, onde se decidirá se a proposta sae adiante e en que termos; os sindicatos reclaman que antes de votar se presente un estudo técnico e unha memoria económica que avalíe o impacto sobre explotacións e emprego. Fontes do sector coinciden en que calquera cambio debe negociarse con datos e con medidas compensatorias para os máis vulnerables. No fondo da polémica está a necesidade dun pacto entre adegas e produtores para ordenar stocks e prezos sen sacrificar a viabilidade das explotacións familiares que sosteñen a viticultura atlántica.

O debate en Rías Baixas chega cando Galicia pechou a vendima cunha colleita abundante en termos xerais, o que aumenta a tensión entre a xestión de excedentes e a protección da renda agraria. Os representantes do campo insisten en que a solución pasa por políticas de xestión de stocks, canles de comercialización e transparencia, non por recortes xeneralizados que, ao seu xuízo, castigan a quen menos pode asumir a perda. Mentres o Consello Regulador prepara o pleno, a mobilización e o seguimento do sector anuncian semanas de deliberación con repercusión na economía rural da comarca.