Un veleiro queda sen temón tras un novo ataque de orcas na ría de Vigo

Salvamento Marítimo escoltou este domingo a unha embarcación de recreo que quedou sen goberno nas augas do norte da ría de Vigo despois de que un grupo de orcas danase o seu temón. É o segundo incidente deste tipo rexistrado en apenas 24 horas na zona, o que reaviva o debate sobre a crecente presenza destes cetáceos no litoral galego e sobre como convivir con eles.

Que ocorreu na ría

A tripulación do veleiro, con dúas persoas a bordo, alertou os servizos de emerxencia de que a embarcación se atopaba sen goberno. O temón quedara inservible, segundo relatou a propia tripulación, pola acción das orcas. Os controladores do centro coordinador de Vigo mobilizaron de inmediato a embarcación de salvamento Salvamar Mirach, que se desprazou ata a zona para escoltar o veleiro.

Non é menor o detalle de que, xunto ao barco avariado, navegaba neses momentos un buque científico, o Savana, cuxa tripulación puido confirmar a avería. A bordo dese buque viaxaban científicos que estudan precisamente o comportamento destes cetáceos, e que contan con temóns metálicos, unha precaución que non parece casual. Desde Salvamento Marítimo recomendóuselles extremar as medidas de seguranza mentres permanecesen na zona.

Un fenómeno cada vez máis frecuente

A ninguén se lle escapa que o ocorrido en Vigo non é un feito illado. As interaccións entre orcas e embarcacións de recreo multiplicáronse nos últimos anos nas augas do litoral atlántico ibérico, especialmente na costa de Galicia e no estreito de Xibraltar. Os veleiros, cos seus temóns e quillas, son os barcos máis afectados por este comportamento, que os especialistas prefiren denominar interacción antes que ataque, aínda que para quen está a bordo a diferenza resulta pouco consoladora.

Convién lembrar que as orcas do Atlántico nororiental forman parte dunha poboación catalogada como vulnerable e que están estritamente protexidas pola normativa española e europea. A súa presenza nas rías galegas, lonxe de ser unha anomalía, responde aos movementos migratorios destes cetáceos, que seguen as súas presas —fundamentalmente atún vermello— polas augas da plataforma continental. O que cambiou non é tanto a súa presenza como a súa conduta cos barcos.

Difícil resulta, en calquera caso, para os navegantes de recreo distinguir entre a curiosidade dun animal xuvenil e un episodio que pode deixarlles á deriva. Por iso as autoridades marítimas levan tempo difundindo recomendacións específicas: comunicar a posición a Salvamento Marítimo en canto se detecten orcas nas inmediacións, evitar manobras bruscas e, na medida do posible, manterse afastado das zonas onde se concentran estes animais.

Segundo avistamento en 24 horas

O episodio do veleiro chega ademais un día despois de que tripulantes e pasaxeiros dunha navieira avistaran dúas orcas navegando entre a Costa da Vela e as illas Cíes, no mesmo contorno xeográfico. Dúas sinais en menos dun día. Que os científicos estivesen seguindo de cerca estes exemplares suxire que a presenza do grupo na ría estaba a ser monitorizada, aínda que iso non evitou o susto da tripulación do veleiro.

O certo é que a coincidencia pon de relevo a estreitura da marxe entre o espectáculo natural e o problema náutico. As mesmas orcas que ilusionan a quen as avistan desde un barco de pasaxe poden inutilizar o temón dun veleiro en cuestión de minutos. Aí está a chave dun fenómeno que obriga a convivir cunha realidade incómoda: as rías galegas son tamén a súa casa.