Non quere deixar pasar o verán sen resolver o conflito aberto no Hostal dos Reis Católicos. O departamento autonómico puxo unha data sobre a mesa: antes de que cheguen as vacacións, Turespaña deberá presentar alternativas aos tubos instalados nas gárgolas do histórico edificio compostelano. E hai un elemento especialmente urxente que recortar de inmediato.
Poucas veces un tubo metálico xera tanto debate. A instalación de unhas lanzas nas gárgolas do inmoble levantou un malestar crecente entre os que velan pola integridade dun dos edificios máis emblemáticos de Galicia. Agora, Patrimonio tomou unha decisión que non admite máis dilacións: a lanza colocada na única gárgola antropomorfa do Hostal —situada no lado dereito da fachada— debe acortarse canto antes. A cifra fala por si mesma: un só elemento antropomorfo, unha soa peza irrepetible en perigo.
A gárgola que non pode esperar
Ninguén discute que un edificio con séculos de historia necesita mantemento constante. O que está en cuestión é como se intervén. O Hostal dos Reis Católicos, xoia arquitectónica do centro histórico de Santiago declarado Patrimonio da Humanidade, ten nas súas gárgolas elementos dun valor incalculable que forman parte inseparábel do conxunto. Que unha estrutura metálica atravese ou sobresalga dunha delas non é algo que a Dirección Xeral estea disposta a tolerar máis tempo. Menos aínda cando se trata da única gárgola de carácter antropomorfo que conserva o inmoble, o que a converte nunha peza única dentro do conxunto escultórico.
Convén lembrar que calquera intervención nun edificio desta categoría pasa obrigatoriamente polo filtro do Patrimonio. Non basta con instalar un tubo, por moi funcional que sexa o seu propósito técnico. A protección existe precisamente para evitar que solucións mal planteadas terminen alterando elementos que levan séculos no seu sitio. Demasiado tempo xa de espera. O conflicto de competencias salta á vista: o parador xestiona Turespaña, un organismo estatal, pero a autoridade sobre o patrimonio corresponde á Xunta. E cando ambos intereses chocan, alguén ten que marcar a liña.
Turespaña, contra as cordas
A presión institucional sobre o organismo estatal é evidente e non deixa marxe para a ambigüidade. A Xunta fixou un prazo claro: este mesmo mes, Turespaña deberá presentar alternativas aos tubos que agora mesmo están instalados no edificio. Non se trata de esperar a setembro. Nin de deixar que as vacacións estivais sirvan de paréntese cómodo para prorrogar unha situación que xa se estendeu máis do necesario.
Difícil imaxinar un escenario máis delicado para os responsables do parador. Por un lado, deben garantir o funcionamento das infraestruturas dun establecemento que recibe un fluxo constante de visitantes e peregrinos cada día do ano. Por outro, teñen encima unha esixencia do Patrimonio que non vai dar nin un paso atrás no seu requerimento. Que un edificio fundado hai máis de cinco séculos polos Reis Católicos se vea alterado por elementos que desentonan coa súa arquitectura orixinal é algo que dificilmente pode sosterse ante a opinión pública compostelana.
Detalles que importan máis do que parecen
A ninguén se lle escapa que as gárgolas cumpriron históricamente unha función moi específica: evacuar a auga da chuvia lonxe dos muros para preservar a estrutura. Modificalas, aínda que sexa con elementos engadidos e supostamente reversibles, altera non só a estética, senón tamén a propia lectura histórica do edificio. No caso do Hostal, onde cada sillar conta unha historia, os detalles non son accidentais nin prescindibles. Son parte esencial do que converte o conxunto nun ben irreemplazable.
Basta con camiñar pola Praza do Obradoiro para comprobar a magnitude.
Información adiantada en exclusiva por La Voz de Galicia.
