A Audiencia Provincial da Coruña ditou unha resolución firme que recoñece a existencia dun delito contra o medio ambiente na canteira de Miramontes, na parroquia compostelá de Grixoa. O fallo, adoptado por conformidade entre as partes, condena á mercantil Tecnosolos Galaicos e ao seu responsable por incumprimentos continuados entre 2016 e 2017 que derivaron en contaminación do solo e das augas, e confirma ademais episodios posteriores, como un verquido de augas residuais sen depurar en 2018.
O fallo e as probas que o sosteñen
Segundo os feitos probados pola Audiencia, a empresa excedeu de forma “ampla” a capacidade máxima autorizada para o tratamento de residuos, acumulou materiais en zonas non habilitadas e mantivo desfeitos á intemperie. Esa práctica xerou lixiviados e verquidos sen tratamento que, segundo o tribunal, provocaron a presenza de contaminantes por riba dos límites legais: cadmio, nitratos, hidrocarburos, chumbo e cinc, entre outros. A sentenza describe a acumulación de residuos como unha conduta “consciente, premeditada e prolongada no tempo”.
O apartado sancionador recolle a conformidade do administrador da empresa, que aceptou unha pena de 18 meses de prisión, xunto cunha multa e inhabilitación para exercer actividades relacionadas coa xestión de residuos durante ese mesmo período. En paralelo, a propia mercantil foi condenada a unha sanción económica. Ao ter sido aceptada por todas as partes, a resolución é firme e non cabe recurso, o que pecha a vía penal pero abre a cuestión da reparación ambiental.
Respaldo veciñal e crítica á supervisión
Para a Federación de Asociacións do Rural de Santiago (FERUSA) e a Plataforma de Afectados polo vertedoiro de Miramontes, a sentenza supón o recoñecemento xudicial a anos de reclamacións. O voceiro da plataforma, Santiago López, expresou alivio polo fallo e dureza coa supervisión administrativa durante a etapa na que se desenvolveron os feitos.
“Confirma o que nós sospeitabamos desde un principio: as inspeccións non eran reais. A Xunta dicía que todo estaba ben, que era unha empresa exemplar, e con todo aquí temos lixiviados, olores e augas afectadas”, explicou López.
O representante veciñal denunciou que, durante anos, as alertas cidadás sobre olores persistentes e descargas atopáronse cunha valoración oficial positiva da actividade. Na súa lectura, a sentenza é tamén unha emenda á labor de control institucional: se as inspeccións foran rigorosas, os danos poderían terse evitado ou reducido.
Na comarca, o caso de Miramontes non se percibe de forma illada. Galicia arrastra unha histórica tensión entre actividade industrial e protección do territorio, e os vertedoiros irregulares foron fonte de conflito social e político en distintas localidades. A constatación xudicial de contaminación engade un novo capítulo que obrigará a repensar protocolos de supervisión e sanción.
¿Quen paga a limpeza e a restauración?
A pesar da condena penal, as entidades veciñais insisten en que a situación material segue sen resolverse. Existe, segundo lembran, unha obriga administrativa anterior —recoñecida polo Tribunal Superior de Xustiza de Galicia (TSXG)— de retirar os residuos depositados na canteira ao non poder considerarse tecnosolos válidos. Esa restauración, con todo, continúa pendente e as plataformas advirten de que a eventual situación concursal da empresa non pode paralizar a obriga de restablecer o entorno.
FERUSA e a plataforma reclaman á Xunta de Galicia a posta en marcha inmediata dun calendario público para a retirada do mate
Únete a la conversación
Regístrate gratis con tu email para comentar en las noticias. Tu opinión importa.