Nun desenvolvemento que está a captar a atención de expertos e cidadáns por igual, un declive silencioso do gando. Esta situación, que se desenvolve nun contexto de crecente interese mediático, promete ter implicacións significativas para diversos sectores da sociedade.
Redución das cargas gandeiras a nivel mundial
Os detalles que emerxeron revelan unha situación complexa que require unha análise detallada.
As cargas gandeiras, isto é, a cantidade de animais que un terreo pode soportar de xeito sostible, reducíronse de forma significativa en rexións de todo o planeta.
É a principal conclusión dun traballo internacional liderado por José D. Anadón, do Instituto Pirenaico de Ecología (IPE-CSIC), e Osvaldo E. Sala, da Arizona State University.
Os resultados, publicados en PNAS (The Proceedings of the National Academy of Sciences), revelan un marcado declive do gando en zonas que albergan o 42% da cabaña gandeira mundial.
Aínda que este proceso se desenvolveu nos últimos 25 anos, os investigadores destacan que a súa magnitude pasou en gran medida desapercibida e que esta tendencia global cuestiona a narrativa dominante que apunta ao sobrepastoreo como causa da degradación dos pastos.
Na actualidade, o pastoreo extensivo supón o uso do solo máis estendido en todo o mundo.
Non obstante, a información dispoñible sobre esta práctica e a súa dinámica é sorprendentemente limitada, xa que a súa caracterización depende de estatísticas agrarias elaboradas polos países ou a escala rexional, cuxas calidade e resolución varían enormemente.
En comparación, outros cambios no uso do solo —como a conversión de zonas naturais en cultivos ou superficies urbanas— coñécense con maior precisión e poden estudarse con relativa facilidade mediante imaxes de satélite.
Segundo os investigadores, esta falta de información homoxénea contribuíu a que as tendencias de diminución do gando pasasen desapercibidas na literatura científica e nos diagnósticos globais.
Patróns rexionais e consecuencias ecolóxicas
O traballo analiza os patróns globais de variación nas cargas gandeiras, relacionándoos con factores socioeconómicos, tecnolóxicos e climáticos, e avalía as consecuencias ecolóxicas que estas diminuicións poden ter sobre o funcionamento do planeta.
En canto ás rexións, o estudo destaca que as máis prósperas, con poboacións estables, maior dispoñibilidade de pensos e sistemas gandeiros menos dependentes do pastoreo, reduciron a densidade de gando nos seus pastizais.
Así o evidencian os datos en Europa, América do Norte, China e no norte e sur de África, onde a diminución da gandería é relevante.
Resulta significativo o caso de Europa do Leste –incluída a Rusia asiática–, rexión na que a gandería diminuíu practicamente un 35% nos últimos 25 anos.
Pola contra, territorios de Asia Central, Sudamérica e a África subsahariana incrementaron as súas cargas gandeiras debido a un forte crecemento demográfico e a unha demanda de proteína animal en aumento, a pesar das súas limitacións tecnolóxicas.
«Durante décadas interpretamos os pastos do planeta desde a óptica do sobrepastoreo», sinala José D. Anadón. «Non obstante, unha parte substancial do mundo experimenta exactamente o contrario: menos gando, menor presión de pastoreo e transformacións ecolóxicas profundas».
Os autores advirten que a marcada redución da gandería extensiva está desencadeando efectos ecolóxicos significativos.
Únete a la conversación
Regístrate gratis con tu email para comentar en las noticias. Tu opinión importa.