Conducir un coche vello xa non é unha anécdota en Galicia

En moitas casas galegas, cambiar de vehículo deixou de ser unha decisión de consumo para converterse nun problema de supervivencia económica. O coche segue sendo, en boa parte do territorio, unha ferramenta básica para ir traballar, levar os fillos ao colexio, acudir a unha consulta médica ou, simplemente, facer a compra. Por iso, cando o parque móbil envellece máis ca noutras comunidades, a lectura non debería quedar nunha curiosidade estatística: fala de renda, de desigualdade territorial e de falta de alternativas reais.

Galicia volve situarse entre os territorios onde máis tempo permanecen en circulación os automóbiles. Non se trata só de que os condutores aguanten máis anos co mesmo vehículo. O relevante é o que ese fenómeno revela: unha parte crecente da poboación atrasa a substitución do coche porque adquirir outro, mesmo de segunda man, resulta cada vez máis difícil.

Un parque móbil envellecido non describe só como se move unha comunidade; tamén retrata canto lle custa renovarse.

Un síntoma de peto, non unha rareza local

A imaxe do vehículo antigo, aínda funcional, normalizouse en estradas urbanas, comarcais e rurais. A miúdo, preséntase case como unha virtude: coches “duros”, ben mantidos, capaces de seguir sumando quilómetros. E, desde logo, hai miles de condutores que coidan con esmero automóbiles veteranos. Pero converter ese dato en motivo de orgullo sería unha lectura compracente.

A permanencia prolongada dos coches responde, en gran medida, a un encarecemento xeral do acceso ao automóbil. Os modelos novos son máis caros, o crédito endureceuse para moitas familias e o mercado de ocasión tamén sufriu un aumento de prezos nos últimos anos. O resultado é coñecido: aprázase a compra, posponse a decisión e exprímese o vehículo actual ata onde sexa posible.

En Galicia, ademais, esa tendencia atopa un terreo especialmente propicio. A dispersión da poboación, o peso do medio rural e a limitada cobertura do transporte público en numerosas zonas converten o coche privado nunha necesidade cotiá. Nunha grande cidade aínda cabe reorganizar a vida sen automóbil; en moitas comarcas galegas, facelo é sinxelamente inviable.

Seguridade, emisións e mantemento: o custo oculto

Un parque envellecido ten consecuencias que van máis alá da antigüidade en si mesma. A primeira é a seguridade. Non todos os coches vellos son inseguros, pero é evidente que os avances en asistencia á condución, protección dos ocupantes e redución do risco non son os mesmos nun modelo recente ca nun de hai máis dunha década. Freada automática, mellores sistemas de estabilidade ou estruturas máis eficaces ante un impacto non están igual de presentes nos vehículos máis veteranos.

A iso engádese o desgaste natural. Reparacións máis frecuentes, pezas difíciles de atopar e avarías que rematan encadeándose elevan o custo de manter un coche antigo. O que ao principio parece unha decisión de aforro pode converterse, co tempo, nunha sucesión de gastos pequenos, pero constantes. E cando a economía doméstica vai xusta, cada visita ao taller pesa máis.

A segunda derivada é ambiental. Mentres o debate público xira a miúdo arredor do coche eléctrico ou das restricións de acceso en determinadas áreas urbanas, unha parte importante da poboación segue circulando con vehículos moi afastados dos estándares máis actuais de eficiencia e emisións. Esa fenda entre o discurso institucional e a realidade diaria non deixa de medrar.

Convén dicilo con claridade: non se pode pedir unha transición rápida a quen apenas pode soster a mobilidade do presente. Esixir renovación sen facilitala equivale a trasladar toda a carga á cidadanía.