En desenvolvemento: Este é o verdadeiro responsable do descubrimento de América, segundo Colón

A actualidade informativa vese marcada por este verdadeiro descubrimento, un acontecemento que os observadores cualifican como un dos máis relevantes do período actual. As ramificacións destes eventos esténdense máis alá do inmediatamente visible.

Os detalles que emerxeron revelan unha situación complexa que require unha análise detallada. Facían 13 anos desde que Cristovo Colón descubriu América cando recoñeceu por primeira vez quen fora o verdadeiro responsable da façaña. O certo é que non foi unha declaración pública e quizá por iso non se lle deu a este recoñecemento a publicidade que merece, senón a través dunha serie de cartas persoais escritas ao seu fillo Diego. Na primeira, datada o 21 de decembro de 1505, aseguraba: «El foi a causa de que as súas altezas tivesen as Indias». Isabel I de Castela morrera un ano antes, pero Fernando II de Aragón aínda celebraba o éxito de ter dado o visto bo e apoiado o proxecto presentado por Colón de viaxar ás Indias cara ao oeste, por unha nova ruta polo Atlántico. Este paso que cambiou a historia da Humanidade non foi nin moito menos fácil e levou varios anos de negociacións. De feito, os informes que chegaban aos Reis Católicos dos seus conselleiros ao respecto eran moi pouco favorables para o almirante. Así mesmo, naquela época a cuestión prioritaria para a Coroa non eran as aventuras no exterior, senón a conquista de Granada. Se non fose polo traballo na sombra do noso protagonista, Diego de Deza, é máis que probable que nada diso tivese ocorrido. O famoso mariño non deixou constancia diso únicamente na citada carta, senón en toda a correspondencia que mantivo co seu fillo Diego durante os dous anos anteriores. En total, cinco misivas nas que fala do seu protector e amigo, nacido en Toro (Zamora) en 1443, sen cuxo apoio e asistencia o xenovés recoñecía que nunca tería podido lanzarse ao mar e cruzar o Atlántico coa Niña, a Pinta e a Santa María. «Deza foi a causa de que eu me quedase en Castela, cando xa estaba de camiño fóra», insistía na mesma misiva, sobre un dos momentos clave da organización da viaxe. Cando viu que o seu proxecto fora rexeitado por segunda vez, pensou que todo estaba perdido, que nunca podería iniciar a súa expedición. Este testemuño de primeira man foi ignorado polos historiadores de finais do século XV e principios do XVI, que se centraron sempre na labor relixiosa e como docente do Príncipe Xoán de Aragón realizada por Diego de Deza, ocultando esta empresa sen dúbida moito máis significativa para o mundo. Neste mesmo menosprezo caeron tamén os cronistas dos Reis Católicos e todos os seus antigos biógrafos. Por exemplo, Andrés Bernáldez, historiador e capelán de Diego de Deza en Sevilla. Na súa ‘Historia dos Reis Católicos’ non fixo mención algunha desta labor que, sen dúbida, coñecía. Tampouco Pedro Mártir de Anglería, humanista ao servizo de Isabel e Fernando e famoso polos seus escritos sobre o descubrimento de América, nin Gonzalo Fernández de Oviedo, primeiro cronista das Indias recentemente descubertas. Ningún dos dous rexistrou o papel xogado por Deza na empresa de Colón. O caso deste último é máis grave, porque coñeceu ao noso protagonista e omitiu o seu papel en ‘Historia xeral das Indias’ e nas bibliografías que escribiu. Diego de Deza nacera en 1443, oito anos antes que o navegante. Os seus camiños non se cruzaron ata 1486, cando o primeiro tiña 43 primaveras e o segundo, 35. O feliz encontro entre ambos produciuse en Salamanca. Colón levaba xa seis anos dándolle voltas á idea de acadar as Indias por unha nova ruta. En realidade non estaba só nisto. En Portugal, o país no que residira desde 1479, eran bastantes os navegantes inmersos na carreira por circunnavegar África para chegar ao mesmo destino por Oriente. A diferenza é que o xenovés cría que deb