Até onde pode chegar unha concentración reivindicativa antes de romper a convivencia? A pregunta fraquea tras o sucedido esta semana fronte á casa consistorial lucense, onde unha convocatoria de apoio a Ceuta derivou nun enfrontamento verbal que requiriu a presenza policial para evitar males maiores.
Unha praza dividida en dous frentes
O dato máis chamativo non é tanto o número de asistentes —unhas dúas mil persoas— como a composición do escenario: unha maioría reunida baixo o lema da integridade territorial española e, fronte a ela, un continxente reducido, arredor das 50 persoas, que alzou outras reivindicacións vencelladas aos dereitos humanos. O choque de consignas intensificouse até o punto de que os axentes tiveron que actuar para separar a ambos os grupos.
O episodio revela algo que adoita esquecerse nas grandes convocatorias patrióticas: a rúa é tamén un espazo de disenso. Quen organiza unha manifestación masiva non pode asumir que falará en nome de toda a cidade, e o ocorrido en Lugo é a proba máis gráfica desa limitación.
Institucionalización da protesta
Outro elemento digno de análise é o nivel institucional da convocatoria. Á fronte da marcha situáronse cargos actuais e anteriores do PP, incluída a propia alcaldesa da cidade, ademais dunha conselleira autonómica e o delegado governativo da Xunta na provincia. Cando os poderes públicos se colocan á fronte dunha concentración deste tipo, a fronteira entre a reivindicación cidadá e o xesto de partido esvaece, e con ela a esixencia de velar porque todo transcorra sen altercados.
A afluencia, segundo se sinalou, superou as expectativas dos propios organizadores. Bandeiras españolas despregadas entre a multitud completaban a estampa dunha cita concibida como pacífica e que rematou cun punto de tensión.
Máis aló do altercado
Máis que o cruzamento de berridos en si, o relevante é o trasfondo: a polarización en torno á cuestión migratoria e territorial segue calando en territorios afastados da fronteira sur, e as cidades galegas non son unha excepción. Que unha praza dunha capital de provincia se converta no escenario de dous relatos enfrontados sobre o mesmo asunto di moito do momento político.
A intervención policial evitou que as palabras derivasen en algo máis grave. Pero a lección de fondo permanece: as convocatorias multitudinarias, sobre todo cando contan con respaldo institucional de primeiro nivel, teñen a responsabilidade de garantir o pluralismo tamén na vía pública. Lugo foi o último aviso.