A comarca da Limia volve a estremecerse. Un incendio forestal declarado na parroquia de Garabelos, no concello ourensano de Baltar, reduciu a cinzas un mínimo de 95 hectáreas de monte. As chamas, detectadas arredor do mediodía deste sábado, forzaron o despregamento inmediato dun amplo dispositivo aéreo e terrestre que continúa traballando sen tregua para someter a un lume que mostrou unha virulencia preocupante.
A ninguén se lle escapa a angustiosa sensación de inminencia estival. Cada verán, a xeografía galega convértese nun polvorín. Este sábado, tocoulle o turno ao territorio fronteirizo con Portugal. A rápida progresión do incendio obrigou ás autoridades a activar de inmediato todos os recursos dispoñibles na zona. A velocidade coa que o lume devorou o terreo durante as súas primeiras horas foi o factor máis alarmante dun dispositivo que aínda non se deu por concluído.
Un despregamento masivo para frear as chamas
Cómpre lembrar que a orografía desta zona da provincia de Ourense, caracterizada por un relevo complicado e unha densa vexetación, converte as labores de extinción nun auténtico desafío logístico. Para combater o avance do lume, mobilizouse a Brigada de Refuerzo en Incendios Forestais (BRIF) con base no concello veciño de Laza. Non é menor o dato da presenza deste equipo de elite, especializado no ataque rápido a incendios de gran magnitude. A súa chegada ao teatro de operacións foi fundamental para intentar estabilizar un perímetro que non deixa de ameazar ás masas forestais colindantes.
A intervención da BRIF de Laza súmanse diferentes medios. A batalla contra o lume librase en dous frontes. Por un lado, o ceo. Varios hidroavións fixeron sucesivos lanzamentos de auga sobre as zonas máis inaccesibles, aquelas onde os efectivos na terra case poden operar con garantías. Por outro lado, o solo. Maquinaria pesada e persoal terrestre traballaron na apertura de cortalumes e no aseguramento de perímetros para evitar que as chamas salten a novas áreas forestais. Unha coordinación complexa que require dunha precisión milimétrica para evitar danos maiores.
Demasiado tempo. Esa é a sensación que transmiten as imaxes rexistradas polos dispositivos da Administración, onde se pode observar unha columna de fume de enormes proporcións ascendendo sobre o ceo de Baltar. As primeiras estimacións oficiais xa arrodan un saldo de noventa e cinco hectáreas calcinadas. Unha cifra devastadora. O ataque rápido e masivo non conseguiu evitar que o lume se afiance no terreo de Garabelos, obrigando ás autoridades a manter o nivel de alerta máxima.
O fantasma do verán na comarca da Limia
É difícil separar un suceso desta natureza do contexto no que se produce. Poucas veces un incendio xorde de forma espontánea no pleno día e alcanza tal magnitude en cuestión de poucas horas sen que existan circunstancias extraordinarias detrás. O concello de Baltar, situado estratéxicamente no suroeste da provincia de Ourense, limitando coa fronteira portuguesa e moi próximo á comarca de Verín, é un territorio con unha longa historia deste tipo de sinistros. A elevada densidade de monte baixo, xunto ás altas temperaturas e a humidade relativa propia desta época do ano, crean o cóctel perfecto para que o menor descuido ou a peor das intencións acaben nunha traxedia ecolóxica.
Quen coñeza a zona saberá que o monte é unha fonte fundamental de riqueza para os municipios do interior. Perder o bosque non é só unha tragedia paisaxística; supón un mazazo económico para as comunidades rurais que xestionan os seus recursos a través do aproveitamento forestal. A rapidez coa que se declarou este incendio a primeira hora da tarde impediu, polo momento, realizar unha valoración detallada dos danos.
